Chuẩn hóa "chân dung” cán bộ cơ sở theo chức năng của chính quyền địa phương hai cấp

Dự buổi làm việc có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng: Lê Minh Hưng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương; Lê Minh Trí, Trưởng Ban Nội chính Trung ương; Trần Sỹ Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương; Trịnh Văn Quyết, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; Nguyễn Thanh Nghị, Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương; Phạm Gia Túc, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng; các đồng chí: Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng; lãnh đạo Chính phủ, Quốc hội, các ban Đảng Trung ương, Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng Tổng Bí thư.

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư Tô Lâm đánh giá cao các ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, làm rõ nhiều vấn đề, nhiều “nút thắt”, đưa ra nhiều giải pháp để nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở trong giai đoạn mới. Tổng Bí thư nhấn mạnh, ở cấp cơ sở, cán bộ vừa giải thích chủ trương, chính sách cho dân hiểu và tổ chức thực hiện, vừa nắm tâm tư, nguyện vọng của dân, tình hình thực tiễn để phản ánh trung thực, góp phần hoàn thiện chính sách. Vì vậy, chất lượng cán bộ cơ sở quyết định trực tiếp mức độ đúng và trúng của chính sách trong đời sống.

Tổng Bí thư nêu rõ, đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu rất cao, đòi hỏi việc nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở phải là nhiệm vụ thường xuyên, nhiệm vụ chiến lược, có ý nghĩa quyết định đối với năng lực quản trị, điều hành thực hiện nhiệm vụ chính trị của đất nước. Cần chuyển mạnh từ tư duy bổ sung nhân sự, bồi dưỡng chung chung sang tư duy quản trị cán bộ hiện đại hơn; chuẩn hóa năng lực theo vị trí việc làm, đánh giá bằng kết quả đầu ra, siết chặt kiểm soát quyền lực, đồng thời tạo động lực để cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Hiện nay, với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chức năng của cấp cơ sở đang và tiếp tục mở rộng. Quá trình sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại bộ máy tạo ra nhiều cơ hội nhưng cũng phát sinh nhiều thách thức như phạm vi quản lý rộng hơn, khối lượng công việc tăng, phối hợp liên thông nhiều hơn. Yêu cầu tăng trưởng cao và phát triển bền vững đặt áp lực mới lên bộ máy cơ sở. Trong khi đó, phương thức quản trị truyền thống (hồ sơ giấy, đánh giá thiếu số liệu định tính, định lượng, đào tạo dàn trải, phân công theo thói quen) không còn đáp ứng yêu cầu mới. Nếu không đổi mới đồng bộ công tác cán bộ, cấp cơ sở dễ trở thành “nút thắt” trong triển khai các quyết sách lớn.

Định hướng giải pháp, Tổng Bí thư đề nghị cần chuẩn hóa lại "chân dung” cán bộ cơ sở theo chức năng mới của chính quyền địa phương hai cấp. Giải pháp nền tảng là xác định lại chuẩn cán bộ cơ sở theo yêu cầu nhiệm vụ mới, xây dựng khung năng lực theo vị trí việc làm, thay vì duy trì một bộ tiêu chí chung. Cán bộ không chỉ ở mức "đủ tiêu chuẩn", mà phải đáp ứng công việc theo từng vị trí, từng địa bàn. Mỗi tỉnh, thành phố nên có khung chuẩn thống nhất cho các nhóm chức danh cấp xã/phường, kèm phụ lục năng lực ưu tiên cho địa bàn đặc thù.

Đổi mới việc tuyển chọn, bố trí và sử dụng cán bộ theo nguyên tắc "Đúng người- Đúng việc-Đúng địa bàn"; rà soát đội ngũ sau sắp xếp đơn vị hành chính, khắc phục tình trạng bố trí chồng chéo chức năng hoặc “thừa người quen việc cũ nhưng thiếu người làm việc mới”; áp dụng cơ chế thử thách có thời hạn đối với một số vị trí trọng yếu; tăng cường luân chuyển và bố trí cán bộ theo mục tiêu nhiệm vụ, đặc điểm địa bàn.

Nâng cấp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ từ "học để đủ chứng chỉ" sang "huấn luyện theo bài toán thực tiễn"; bồi dưỡng theo chức danh, theo vấn đề, huấn luyện theo tình huống, hỗ trợ tại chỗ giữa cán bộ giàu kinh nghiệm với cán bộ trẻ, học từ thực tiễn của địa phương; bổ sung nội dung đào tạo, bồi dưỡng về phục vụ doanh nghiệp, kinh tế số nông thôn, du lịch cộng đồng, quản trị rủi ro xã hội, kỹ năng truyền thông chính sách và phối hợp liên ngành.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị cán bộ và trong thực thi công vụ. Cán bộ cơ sở hiện nay không thể tách rời năng lực số. Mọi cán bộ cần làm việc được trong môi trường số, sử dụng dữ liệu để phục vụ dân tốt hơn và phối hợp hiệu quả hơn. Gắn chuyển đổi số với công tác cán bộ, cấp cơ sở sẽ nâng được tốc độ xử lý công việc, tính minh bạch và khả năng phối hợp liên thông.

Khẳng định chất lượng cán bộ cơ sở là khâu đột phá trong nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền, sức chiến đấu của tổ chức đảng và hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước ở địa phương, Tổng Bí thư đề nghị cấp ủy các cấp đưa nội dung nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở vào chương trình công tác toàn khóa, hằng năm và kế hoạch kiểm tra, giám sát. Ủy ban nhân dân các cấp, cơ quan nội vụ và bộ phận tổ chức cấp ủy phối hợp xây dựng khung năng lực vị trí việc làm đối với đội ngũ cán bộ, công chức cấp cơ sở; rà soát, phân loại đội ngũ hiện có, xác định “khoảng trống” năng lực và kế hoạch bồi dưỡng. Tăng cường vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị-xã hội và nhân dân đối với chất lượng phục vụ của đội ngũ cán bộ cơ sở; coi đây là kênh thông tin để điều chỉnh công tác cán bộ.

Tổng Bí thư quán triệt, nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở trong giai đoạn mới là yêu cầu cấp thiết, có ý nghĩa chiến lược và lâu dài. Đây không chỉ là nhiệm vụ của riêng Ban Tổ chức Trung ương, của ngành tổ chức hay nội vụ, mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị. Các giải pháp cần được triển khai đồng bộ, có trọng tâm, có lộ trình, có kiểm tra, giám sát và tổng kết thực tiễn thường xuyên.

Tổng Bí thư yêu cầu Ban Tổ chức Trung ương tiếp thu ý kiến phát biểu của các đại biểu và ý kiến chỉ đạo kết luận buổi làm việc, tiếp tục hoàn thiện giải pháp tổng thể nhằm nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, nâng cao đời sống nhân dân và hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược của đất nước.