Gia Lai: Giải pháp để bảo vệ đất rừng, tài nguyên rừng vùng giáp ranh bình yên
Gia Lai có diện tích rừng và đất rừng, với nhiều loại gỗ giá trị kinh tế cao, giáp ranh với các tỉnh Quảng Ngãi, Đắk Lắk. Địa hình rộng, hiểm trở, ranh giới quản lý rừng chồng lấn... là những yếu tố bất cập đã bị các đối tượng lợi dụng để khai thác, vận chuyển lâm sản trái phép.
Liên tiếp xảy ra các vụ xâm hại rừng giáp ranh
Khu vực rừng giáp ranh giữa xã Ia Le (tỉnh Gia Lai) và Ea Hleo, Ea Rốk (tỉnh Đắk Lắk), là các khu vực trọng điểm thường xảy ra vi phạm.
Theo số liệu thống kê của Hạt Kiểm lâm khu vực Chư Sê (tỉnh Gia Lai), riêng trên địa bàn xã Ia Le vùng giáp ranh với tỉnh Đắk Lắk, chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, đã phát hiện 15 vụ vi phạm Luật Lâm nghiệp. Trong đó, hiện đã xử lý 14 vụ, nộp vào ngân sách nhà nước gần 90 triệu đồng, tịch thu gần 50 ster củi.
Gần nhất là vụ xâm hại rừng vào ngày 9/4, tại khu vực Tiểu khu 1144 (thuộc lâm phần Ban Quản lý rừng phòng hộ Nam Phú Nhơn, giáp ranh xã Ia Le, tỉnh Gia Lai) với tỉnh Đắk Lắk.
Cụ thể, có hơn 50 cây rừng tại khoảnh 5,6 Tiểu khu 1144 rừng sản xuất bị cưa hạ trái phép với đường kính từ 6 - 20 cm, toàn bộ thân cây đã được vận chuyển ra khỏi hiện trường.
Ông Nguyễn Đức Trọng - Trạm bảo vệ rừng số 9, cho biết: Sau khi phát hiện vụ việc khai thác lâm sản trái pháp luật xảy ra trên lâm phần quản lý, đơn vị đã chỉ đạo lực lượng chuyên trách bảo vệ rừng của đơn vị tăng cường công tác tuần tra bảo vệ rừng. Đồng thời, phối hợp với kiểm lâm địa bàn, chính quyền địa phương xã la Le mở rộng hiện trường kiểm tra để xử lý theo quy định pháp luật.
"Các đối tượng khai thác chọn lọc nên rất khó phát hiện. Các điểm phá rừng thường xa khu dân cư, lại có nhiều đường mòn, lối mở vào rừng, nằm xen giữa các lô cao su của các doanh nghiệp trên địa bàn nên công tác quản lý bảo vệ rừng gặp nhiều khó khăn”, ông Nguyễn Đức Trọng thông tin thêm.
Theo ông Trọng, lực lượng quản lý bảo vệ rừng mỏng, địa bàn rộng, trong khi đó, thủ đoạn của lâm tặc ngày càng tinh vi. Các đối tượng thường hoạt động theo nhóm, có người cảnh giới, theo dõi lực lượng chức năng. Khi phát hiện bị truy quét, chúng nhanh chóng tháo chạy hoặc tẩu tán tang vật vào nương rẫy.
Ngoài ra, các đối tượng còn sử dụng máy cưa xăng, máy cưa pin để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Mỗi lần thực hiện chỉ cắt hạ một vài cây nên việc khai thác và vận chuyển gỗ diễn ra nhanh gọn, khó phát hiện.
Siết chặt bảo vệ rừng
Mùa khô cũng là lúc đồng bào vùng cao bước vào cao điểm sản xuất, những cánh rừng cũng đứng trước áp lực gia tăng xâm hại từ tự nhiên và con người.
Ở các khu vực giáp ranh, nơi địa hình chia cắt, ranh giới hành chính đan xen, nguy cơ xâm hại rừng, không chỉ đến từ một phía mà còn là hệ quả cộng hưởng của tập quán canh tác, nhu cầu sinh kế.
Ông Lưu Xuân Thành - Chủ tịch UBND xã Ia Le cho biết: Giải pháp của địa phương, là tăng cường hoạt động của các tổ tuần tra, kiểm soát; ký kết phối hợp với các xã giáp ranh trong và ngoài tỉnh để ngăn chặn tình trạng xâm hại rừng.
Công an xã cũng tăng cường kiểm tra các cơ sở thu mua gỗ trên địa bàn, yêu cầu cam kết không thu mua gỗ tự nhiên. Đồng thời, bố trí cán bộ phối hợp với kiểm lâm địa bàn ăn ở tại các chốt kiểm soát để tuần tra ngày đêm, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm hoặc có dấu hiệu bảo kê phá rừng.
Đặc biệt, thời gian qua, xã Ia Le đã triển khai giao đất, giao rừng, giao khoán bảo vệ rừng cho người dân, bước đầu đã phát huy hiệu quả rõ nét. Người dân không chỉ nâng cao ý thức giữ rừng, mà còn xem rừng là sinh kế lâu dài của gia đình và cộng đồng. Hiện đã có 35 hộ/9 thôn, làng nhận giao rừng.
Ông Rmah Djuih (làng Kênh Hmek, xã Ia Le) được giao gần 25 ha rừng sản xuất từ năm 2022. Dù khu vực rừng cách nhà khá xa, ông vẫn duy trì việc kiểm tra định kỳ hằng tháng. Ông cho biết, riêng vào cao điểm mùa khô, tần suất tuần tra được tăng lên để kịp thời phát hiện nguy cơ cháy rừng và ngăn chặn các hành vi xâm hại rừng.
“Mình và dân làng tích cực tham gia bảo vệ rừng. Dân làng cũng bảo nhau không ai phá rừng, vì còn rừng là còn nguồn sống, ai vi phạm, xâm lấn rừng sẽ bị phạt, bị pháp luật xử lý", ông Djuih cho hay.
Đối với lực lượng Kiểm lâm, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai yêu cầu, các đơn vị tăng cường trao đổi thông tin với lực lượng kiểm lâm vùng giáp ranh tỉnh Đắk Lắk; xây dựng kế hoạch tuần tra, truy quét, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm tại khu vực giáp ranh 2 tỉnh.
Trao đổi với phóng viên, ông Trần Anh Tài - Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm khu vực Chư Prông, cho biết: Đơn vị cũng đã chủ động xây dựng các quy chế phối hợp, kế hoạch tuần tra, kiểm tra, truy quét, nhằm phát hiện, ngăn chặn kịp thời, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về lâm nghiệp trên địa bàn các xã do đơn vị quản lý. Đặc biệt chú trọng tại các khu vực rừng giáp ranh giữa tỉnh Gia Lai và Đắk Lắk, không để nơi đây trở thành điểm nóng phá rừng.
Tuy nhiên, để giữ được rừng vùng giáp ranh, bảo vệ rừng không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chuyên trách, mà đòi hỏi tính nghiêm minh, kỷ cương trong quản lý, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị; sự tham gia thực chất của cộng đồng. Có như thế, những cánh rừng mới thật sự bình yên.
