Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Lễ cúng rừng của người Pu Péo

PV - 12:18, 12/11/2021

Sinh sống lâu đời trên vùng đất Hà Giang, đồng bào dân tộc Pu Péo hình thành và lưu giữ một kho tàng văn hoá truyền thống đa dạng, phong phú. Trong đó tục cúng thần rừng là một phong tục lâu đời, in đậm dấu ấn về cách giữ rừng, giữ nguồn nước, ứng xử với môi trường thiên nhiên của người Pu Péo.

 Lễ cúng thần rừng được tổ chức ở khu vực bìa rừng, phía sau làng. Đàn cúng được làm từ những cành cây nhỏ, để nguyên lá, cắm xuống đất, cành đan vào nhau, cao khoảng 1,0 m, dựng quay về rừng cấm. Ngày tổ chức thường là ngày ngày 6 tháng 6 Âm lịch, tuy nhiên tránh trùng vào ngày Mùi hoặc ngày Dậu
Lễ cúng thần rừng được tổ chức ở khu vực bìa rừng, phía sau làng. Đàn cúng được làm từ những cành cây nhỏ, để nguyên lá, cắm xuống đất, cành đan vào nhau, cao khoảng 1,0 m, dựng quay về rừng cấm. Ngày tổ chức thường là ngày ngày 6 tháng 6 Âm lịch, tuy nhiên tránh trùng vào ngày Mùi hoặc ngày Dậu

Theo tín ngưỡng của đồng bào Pu Péo, những khu vực người Pu Péo sinh sống đều có một khu rừng cấm riêng, đó là nơi cư ngụ của thần rừng, của tổ tiên người Pu Péo từ nhiều đời trước, nơi các vị thần mỗi khi qua lại gặp nhau. Rừng cấm được người dân bản làng gìn giữ và bảo vệ bởi các luật tục và điều kiêng kỵ, không ai được xâm phạm nơi ở của thần, không được vào rừng chặt cây, lấy củi, săn bắn… Người dân làng bản muốn chặt cây, đốt rẫy phải thông báo bằng lễ cúng thần rừng. Với người Pu Péo, thần rừng là một biểu tượng tín ngưỡng xuất hiện trong hầu hết các nghi lễ cổ truyền.

Để tiến hành lễ cúng rừng, đồng bào Pu Péo, thôn Chúng Chải, xã Phố Là (Đồng Văn - Hà Giang) họp bàn, phân công việc, chuẩn bị các vật phẩm cho lễ cúng. Người dân cùng đóng góp tiền mua lễ vật, mời thầy cúng. Vào sáng ngày mùng 6 tháng 6, mỗi gia đình cử đại diện, thường là chủ nhà, mang lễ vật đến một nhà gần rừng nhất, họ cắt cử người nấu cơm, luộc trứng (hoặc thịt), người ra địa điểm cúng dọn dẹp sạch sẽ, người đi chuẩn bị củi, chất đốt để tiến hành nghi lễ.

Thầy cúng (Pế mổ) là người có uy tín với làng, bản, am hiểu luật tục, có vai trò dẫn dắt điều hành buổi Lễ. Trong tháng diễn ra lễ cúng thần rừng, thầy cúng phải kiêng ăn thịt chó
Thầy cúng (Pế mổ) là người có uy tín với làng, bản, am hiểu luật tục, có vai trò dẫn dắt điều hành buổi Lễ. Trong tháng diễn ra lễ cúng thần rừng, thầy cúng phải kiêng ăn thịt chó
 Lễ vật đồng bào Pu Péo trong lễ cúng thần rừng
Lễ vật đồng bào Pu Péo trong lễ cúng thần rừng
 Lễ vật chuẩn bị xong, được mang ra để bắt đầu nghi lễ cúng thần rừng. Trước khi ra cúng rừng, người chủ của mỗi gia đình phải thắp hương cho tổ tiên trong nhà trước
Lễ vật chuẩn bị xong, được mang ra để bắt đầu nghi lễ cúng thần rừng. Trước khi ra cúng rừng, người chủ của mỗi gia đình phải thắp hương cho tổ tiên trong nhà trước
 Thầy cúng đọc bài cúng mời thần rừng, dân làng dâng lễ vật mời các vị thần về tham dự và chứng nhận cho lòng thành của họ
Thầy cúng đọc bài cúng mời thần rừng, dân làng dâng lễ vật mời các vị thần về tham dự và chứng nhận cho lòng thành của họ
 Lễ cúng thần rừng của người Pu Péo được chia làm hai phần: cúng dâng lễ (cúng sống) và cúng chính (cúng chín)
Lễ cúng thần rừng của người Pu Péo được chia làm hai phần: cúng dâng lễ (cúng sống) và cúng chính (cúng chín)
 Các hàng cơm nắm trong Lễ vật thể hiện quan niệm của người Pu Péo về thế giới thần linh, trên cùng là thần rừng, dưới là các thần linh được phân theo cấp bậc
Các hàng cơm nắm trong Lễ vật thể hiện quan niệm của người Pu Péo về thế giới thần linh, trên cùng là thần rừng, dưới là các thần linh được phân theo cấp bậc
 Nghi thức hiến sinh dê trong lễ cúng rừng
Nghi thức hiến sinh dê trong lễ cúng rừng
 Nghi thức hiến sinh gà trong Lễ cúng rừng
Nghi thức hiến sinh gà trong Lễ cúng rừng
 Trước đây, trong thời gian cúng và ba ngày sau đó, người Pu Péo cấm người ra vào bản, không được ra đồng, săn bắn, chặt cây cối, người ta dựng cột gỗ buộc túm lá xanh để làm ký hiệu treo ở đầu bản
Trước đây, trong thời gian cúng và ba ngày sau đó, người Pu Péo cấm người ra vào bản, không được ra đồng, săn bắn, chặt cây cối, người ta dựng cột gỗ buộc túm lá xanh để làm ký hiệu treo ở đầu bản
 Sau lễ cúng, mọi người cùng nấu nướng và ăn tại chỗ, nếu gia đình nào bận việc không đến tham dự lễ cúng được thì dân làng chia phần đem về hộ
Sau lễ cúng, mọi người cùng nấu nướng và ăn tại chỗ, nếu gia đình nào bận việc không đến tham dự lễ cúng được thì dân làng chia phần đem về hộ
 Sau phần lễ là phần hội diễn ra cả ngày. Các hoạt động văn hoá của người Pu Péo mang tính cộng đồng cao với những trò đánh cù, chơi khăng, đu quay, đánh cầu lông gà, ném quả bông
Sau phần lễ là phần hội diễn ra cả ngày. Các hoạt động văn hoá của người Pu Péo mang tính cộng đồng cao với những trò đánh cù, chơi khăng, đu quay, đánh cầu lông gà, ném quả bông
 Lễ cúng thần rừng là một nghi lễ truyền thống thẩm thấu đời sống tâm linh của dân tộc Pu Péo, có ý nghĩa gắn kết cộng đồng, làng bản, nâng cao ý thức gìn giữ khu rừng cấm , góp phần bảo vệ nguồn tài nguyên rừng không bị cạn kiệt và nguồn nước sinh hoạt cho đồng bào
Lễ cúng thần rừng là một nghi lễ truyền thống thẩm thấu đời sống tâm linh của dân tộc Pu Péo, có ý nghĩa gắn kết cộng đồng, làng bản, nâng cao ý thức gìn giữ khu rừng cấm , góp phần bảo vệ nguồn tài nguyên rừng không bị cạn kiệt và nguồn nước sinh hoạt cho đồng bào
Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh rộn ràng trong dòng người trẩy hội đông kín. Thời tiết thuận lợi càng khiến không khí du Xuân thêm sôi động, hàng vạn du khách và người dân nô nức chiêm bái, cầu mong một năm mới bình an, may mắn.
Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Xã hội - Trọng Bảo - 5 giờ trước
Trong những ngày đầu năm mới 2026, nhiều hoạt động Lễ hội, vui Xuân đã được các địa phương trong tỉnh Lào Cai tổ chức.
Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 5 giờ trước
Sáng mùng 3 Tết (ngày 19/2), UBND xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Lễ hội đường phố, tạo không gian vui Xuân rộn ràng cho người dân và du khách.
Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Du lịch - Mỹ Dung - 9 giờ trước
Những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh rộn ràng trong dòng người trẩy hội đông kín. Thời tiết thuận lợi càng khiến không khí du Xuân thêm sôi động, hàng vạn du khách và người dân nô nức chiêm bái, cầu mong một năm mới bình an, may mắn.

"Mùa gieo niềm tin" giữa đại ngàn

Công tác Dân tộc - Lê Hường - 9 giờ trước
Xuân Bính Ngọ 2026 mở ra “mùa gieo niềm tin” trên đại ngàn Tây Nguyên, khi những quyết sách mới cho giai đoạn 2026 - 2030 tiếp tục tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống và gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc.
Mùa Xuân an cư

Mùa Xuân an cư

Công tác Dân tộc - Thanh Hải - 9 giờ trước
Trong không khí rộn rã khi đất trời sang Xuân, là niềm vui an cư của những cư dân vùng ảnh hưởng thiên tai. Mùa Xuân an cư, để khởi đầu cho một năm mới, một giai đoạn mới hanh thông, ổn định, phát triển cũng là điều mà biết bao người chờ đợi.
Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Khi kim đồng hồ dần chuyển dịch về thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, khắp mọi miền Tổ quốc lại bừng lên sức sống mãnh liệt của mùa Xuân Bính Ngọ 2026. Từ những bữa tiệc ánh sáng hiện đại tại các đô thị lớn đến sự hy sinh thầm lặng của các lực lượng chức năng nơi tuyến đầu, tất cả cùng dệt nên một bức tranh Tết an lành, rực rỡ và đong đầy yêu thương.
Đừng để Tết

Đừng để Tết "ăn" mình!

Sự kiện - Bình luận - Hồng Phúc - 10 giờ trước
Trong tâm thức người Việt, "ăn Tết" là dịp để đền đáp một năm vất vả. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả, chữ "ăn" ấy dường như đang bị biến tướng thành sự phô trương rườm rà. Đừng để Tết trở thành gánh nặng, hãy để nó là món quà!
Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Xã hội - Mỹ Dung - 17:05, 18/02/2026
Giữa mênh mông biển Đông Bắc, Tết trên đảo Trần không ồn ào nhưng đủ ấm cúng để người dân của hơn chục nóc nhà cùng cán bộ, chiến sĩ yên tâm bám đảo, giữ nhịp sống bình yên nơi tiền tiêu Tổ quốc.
Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Sắc màu 54 - Lê Hường - 15:28, 18/02/2026
Giữa không khí rộn ràng của những ngày Tết cổ truyền, bên cạnh các hoạt động vui chơi, thưởng lãm văn hóa nghệ thuật, phong tục xin chữ đầu năm thu hút đông đảo người dân Đắk Lắk. Từng nét chữ thư pháp đang tiếp nối một phong tục đẹp, thấm đẫm giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 12:35, 18/02/2026
Khi hoa mai, hoa đào khoe sắc mừng Xuân thì cũng là lúc những cánh rừng nguyên sinh ở xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi vào mùa thay lá, đâm chồi nảy lộc và nở hoa. Đến với Măng Đen thời điểm này, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp nguyên sơ của đất trời khi vào Xuân.
Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Xã hội - Trọng Bảo - 12:28, 18/02/2026
Trong khi nhà nhà, người người vui Xuân, đón Tết thì nhiều nhà máy, xí nghiệp vẫn “đỏ lửa”. Hàng trăm công nhân vẫn miệt mài lao động, duy trì sản xuất góp phần thực hiện thắng lợi chỉ tiêu, kế hoạch năm 2026.