Nghệ An chuẩn bị những gì để vận hành 9 trường nội trú liên cấp?
Sau cuộc chạy đua đưa công trình về đích, thì một cuộc chạy đua khác không kém phần quan trọng, là tổ chức vận hành nhà trường ổn định, hiệu quả ngay từ năm học đầu tiên.

chuẩn bị cho năm học 2026 - 2027. Ảnh: Q.M
Xây trường đi đôi với xây dựng môi trường học tập mới
Theo kế hoạch, 9 trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS ở vùng biên Nghệ An, gồm: Hạnh Lâm, Tri Lễ, Quế Phong, Tam Thái, Keng Đu, Anh Sơn, Môn Sơn, Na Ngoi và Bắc Lý phải hoàn thành những hạng mục thiết yếu phục vụ dạy học, nhà ăn, nhà hiệu bộ và hạ tầng kỹ thuật trước ngày 30/8.
Riêng trường tại xã Nhôn Mai gặp khó khăn do sạt trượt mái taluy và biến động địa chất, phải điều chỉnh thiết kế kỹ thuật, thi công lại phần móng và mái taluy. Theo cam kết của tỉnh, công trình sẽ hoàn thành, đưa vào vận hành ngày 30/9, song vẫn phải bảo đảm các điều kiện cần thiết để tổ chức khai giảng năm học mới.

Năm học 2026 - 2027, 10 trường nội trú liên cấp ở Nghệ An được giao tuyển 443 lớp với tổng số 14.399 học sinh. Trong đó có 7.649 học sinh tiểu học và 6.750 học sinh THCS. Ngoài 362 lớp tại điểm chính còn có 81 lớp tại các điểm lẻ.
Con số hơn 14.399 học sinh cũng đồng nghĩa với một khối lượng công việc rất lớn phía sau những dãy phòng học mới.
Rõ ràng, để một trường nội trú liên cấp đi vào hoạt động, địa phương còn phải chuẩn bị đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; thiết bị dạy học; trang thiết bị phục vụ ăn, ở, sinh hoạt; công tác quản trị và các chế độ, chính sách dành cho học sinh.
Các địa phương phải căn cứ quy mô từng trường để xây dựng phương án bố trí đội ngũ, xử lý tình trạng thừa, thiếu giáo viên, nhân viên. Đồng thời tính đến việc điều chuyển, biệt phái cán bộ, giáo viên khi cần thiết.
Một trường nội trú không chỉ cần phòng học. Đó còn là nơi học sinh ăn, ở, sinh hoạt, được chăm sóc sức khỏe và quản lý trong suốt thời gian xa gia đình. Vì vậy, những yêu cầu về an toàn, vệ sinh thực phẩm, chăm sóc sức khỏe và quản lý học sinh phải được hoàn thiện, kiểm tra, xác nhận trước khi học sinh được đón vào ở nội trú.

Học cách vận hành trước ngày đón học sinh
Tại xã Tam Thái, công tác chuẩn bị cho trường nội trú liên cấp đang được triển khai đồng thời với tiến độ công trình.
Chủ tịch UBND xã Tam Thái Lô Dương Khánh cho biết, đến nay công tác tuyển sinh cơ bản hoàn thành, hiệu trưởng nhà trường đã được bổ nhiệm. Địa phương đang thực hiện quy trình bổ nhiệm Phó hiệu trưởng, đồng thời rà soát, sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên theo vị trí việc làm.
Một việc được Tam Thái đặc biệt chú trọng là chuẩn bị cách vận hành trường nội trú liên cấp. Cán bộ quản lý, giáo viên của trường đã được tạo điều kiện tham quan, trao đổi và học tập kinh nghiệm tại Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Tương Dương, tập trung vào quản trị nhà trường, tổ chức nuôi dưỡng, quản lý học sinh nội trú và xây dựng nền nếp sinh hoạt.
Trong số 10 xã có Trường nội trú liên cấp, Hạnh Lâm được tuyển 2.151 học sinh, Quế Phong 1.777 học sinh, Na Ngoi 1.657 học sinh, Anh Sơn 1.532 học sinh, Tri Lễ 1.462 học sinh, Nhôn Mai 1.301 học sinh, Tam Thái 1.213 học sinh, Môn Sơn 1.142 học sinh, Keng Đu 1.083 học sinh và Bắc Lý 1.081 học sinh.
Một nội dung khác được địa phương tính đến là xây dựng nền nếp cho học sinh. UBND xã dự kiến phối hợp với Đồn Biên phòng Tam Hợp và các lực lượng liên quan hướng dẫn học sinh những kỹ năng cần thiết như: Gấp chăn màn, sắp xếp tư trang, giữ vệ sinh cá nhân và phòng ở, chấp hành giờ giấc, rèn luyện tính tự giác, kỷ luật và kỹ năng sống tập thể.
Theo lãnh đạo xã Tam Thái, phương án tổ chức bếp ăn sẽ được thực hiện trên cơ sở bảo đảm dinh dưỡng, vệ sinh, an toàn thực phẩm và công khai, minh bạch. Đặc biệt, các khu chức năng cũng sẽ được vận hành thử trước khi đón học sinh để đảm bảo công năng hoạt động ổn định, an toàn, hiệu quả.

Cách làm của xã Tam Thái cũng là câu chuyện ở 9 địa phương khác có trường nội trú liên cấp giai đoạn 1 đi vào hoạt động bắt đầu từ đầu năm học 2026 - 2027.
Chánh Văn phòng Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An Nguyễn Trọng Hoàn thông tin: Từ quản trị nhà trường, tổ chức dạy học đến quản lý học sinh nội trú, bán trú; từ chế độ chính sách đến việc tổ chức ăn ở, sinh hoạt... tất cả đều phải được chuẩn bị cẩn thận, chu đáo trước khi cánh cổng trường mở ra.
Ngày tựu trường của học sinh Nghệ An năm học 2026 - 2027 được ấn định là 24/8, lễ khai giảng tổ chức ngày 5/9. Như vậy, thời gian để hoàn thiện cả công trình lẫn hệ thống vận hành không còn nhiều.
Với những ngôi trường mới ở vùng biên, tiếng trống khai giảng sẽ không chỉ đánh dấu một năm học mới. Đó còn là thời điểm một mô hình giáo dục mới bắt đầu được thử thách bằng thực tế.
Những dãy nhà khang trang ở vùng biên là điều kiện cần. Nhưng giá trị của công trình sẽ được nhìn thấy rõ hơn từ cách nhà trường đón học sinh, tổ chức cuộc sống nội trú và tạo dựng một môi trường học tập an toàn, nền nếp.


