Tin tức - Sự kiện

Nhiều quy định mới về bồi thường đất có lợi cho người dân

Thu Hằng • 21/11/2026 14:28

Một trong những điểm mới đáng chú ý trong Luật Đất đai sửa đổi vừa được Quốc hội thông qua sáng nay là thể chế tinh thần chuyển mạnh từ tư duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang “tái thiết cuộc sống cho người dân” khi Nhà nước thu hồi đất.

Giá đất do Nhà nước quyết định

Một trong những nội dung quan trọng của luật là quy định liên quan đến giá đất. Điều 75 của Luật Đất đai sửa đổi quy định rõ giá đất do Nhà nước quyết định.

Việc định giá đất phải bảo đảm các nguyên tắc: phù hợp mục tiêu phát triển từng thời kỳ; tuân thủ đúng trình tự, thủ tục định giá đất; dựa trên dữ liệu đất đai và dữ liệu chuyên ngành có liên quan; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế, khả năng tiếp cận đất đai đối với người chưa có quyền sử dụng đất và chi phí đầu vào hợp lý cho hoạt động sản xuất, kinh doanh; bảo đảm trung thực, khách quan, công khai, minh bạch.

bieuquyet.jpg
Luật Đất đai sửa đổi được Quốc hội biểu quyết với tỉ lệ 93,39% đại biểu tán thành

Căn cứ định giá đất bao gồm: loại đất; thời hạn sử dụng đất; thông tin đầu vào để định giá đất; yếu tố khác ảnh hưởng đến giá đất; quy định của pháp luật có liên quan tại thời điểm định giá đất.

Điều 76 của luật quy định bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất được áp dụng đối với các trường hợp: tính các khoản thu ngân sách nhà nước từ đất đai theo quy định của Luật này; xác định giá khởi điểm để đấu giá quyền sử dụng đất; tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất theo quy định của Luật này; trường hợp khác mà pháp luật quy định áp dụng bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất.

Bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất là một trong các căn cứ để xác định giá trị quyền sử dụng đất trong việc chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ thành công ty cổ phần, thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, chuyển đổi đơn vị sự nghiệp công lập thành doanh nghiệp theo quy định của Chính phủ.

Bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất là một trong các căn cứ để xác định thuế, phí, lệ phí liên quan đến quản lý, sử dụng đất. Bảng giá đất được xây dựng theo loại đất, khu vực, vị trí.

Hệ số điều chỉnh giá đất là tỷ lệ tăng, giảm giá đất của các loại đất khi có sự khác nhau về khu vực, vị trí, điều kiện hạ tầng, quy hoạch và yếu tố tương ứng khác đã quy định trong bảng giá đất.

Bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất do HĐND cấp tỉnh quyết định định kỳ 3 năm một lần; được xem xét, sửa đổi, bổ sung, điều chỉnh tăng hoặc giảm do yêu cầu quản lý nhà nước về đất đai và quản lý giá đất phù hợp với mục tiêu phát triển trong từng thời kỳ hoặc khi có thay đổi về điều kiện hạ tầng, quy hoạch, địa giới đơn vị hành chính, tên khu vực, vị trí, tên đường, phố, đoạn đường trong bảng giá đất.

Cơ quan tài chính cấp tỉnh chủ trì, phối hợp với cơ quan nông nghiệp và môi trường, cơ quan xây dựng và các cơ quan liên quan xây dựng, đề xuất sửa đổi, bổ sung bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất trình UBND cấp tỉnh tổ chức thẩm định. UBND cấp tỉnh trình HĐND cấp tỉnh quyết định, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất.

Chuyển tư duy ‘bồi thường tài sản bị thu hồi’ sang ‘tái thiết cuộc sống’

Luật cũng dành riêng chương 6 quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.

Trong các nội dung báo cáo tiếp thu, giải trình trước khi thông qua luật, Chính phủ cho biết quy định mới cho phép áp dụng cơ chế thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất đối với dự án thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất nếu đáp ứng điều kiện là dự án không sử dụng vốn ngân sách mà nhà đầu tư lựa chọn phương án thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất, không đề xuất thu hồi đất.

trinhviethung 2.jpg
Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng báo cáo tiếp thu, giải trình trước khi Quốc hội thông qua luật. Ảnh: Phạm Hải

Đồng thời, từ Điều 41 đến Điều 48 của luật cũng thể chế tinh thần Nghị quyết số 21 về việc chuyển mạnh từ tư duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang “tái thiết cuộc sống cho người dân” khi Nhà nước thu hồi đất.

Điều này được thể hiện ở các quy định: bồi thường về đất, tài sản gắn liền với đất theo giá trị thiệt hại thực tế; ngoài các khoản bồi thường, người có đất thu hồi còn được hỗ trợ để bảo đảm có chỗ ở, ổn định đời sống, sản xuất cho người có đất thu hồi; khu tái định cư phải bảo đảm các điều kiện hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, phù hợp với điều kiện, phong tục, tập quán của từng vùng, miễn, ưu tiên tái định cư tại chỗ, lựa chọn khu đất có vị trí thuận lợi để hình thành khu tái định cư.

Quy định mới cũng cho phép người có đất thu hồi có nhu cầu thì được hoán đổi phần diện tích đất ở bị thu hồi sang phần diện tích đất còn lại của thửa đất sau thu hồi hoặc sang phần diện tích của thửa đất khác thuộc quyền sử dụng của mình trong địa bàn cấp xã nơi có đất thu hồi, phù hợp với quy hoạch.

Luật cũng cho phép người có đất thu hồi mà phần diện tích đất còn lại của thửa đất sau khi thu hồi có diện tích hoặc kích thước hoặc hình thể không bảo đảm điều kiện sử dụng hoặc không thuận lợi cho việc sử dụng đất thì chuyển quyền sử dụng đất hoặc hợp thửa đất, tách thửa đất và được miễn nghĩa vụ tài chính đất đai trong trường hợp này.

Luật mới cũng quy định rõ việc kiểm tra, giám sát, bảo đảm điều kiện khu tái định cư và điều tra, xác định thu nhập từ việc sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất bị mất để có phương án hỗ trợ. Điều này nhằm tái thiết cuộc sống, phục hồi sinh kế cho người có đất thu hồi so với thời điểm trước khi bị thu hồi đất, bổ sung khoản hỗ trợ phục hồi sinh kế cho người có đất thu hồi sau khi thu hồi đất nếu thuộc trường hợp mất việc làm, giảm thu nhập.

Luật Đất đai sửa đổi gồm 112 điều, có hiệu lực từ ngày 1/7/2027, trừ hai nội dung.

Đó là quy định về bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất theo quy định của Luật này được ban hành để áp dụng từ ngày 1/1/2028; các quy định về giá đất theo quy định cũ được áp dụng cho các trường hợp đến hết ngày 31/12/2027. Quy định liên quan đến công chứng có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027.

Chính phủ hướng dẫn thi hành luật này và quy định chuyển tiếp đối với các nội dung chưa được quy định chuyển tiếp trong luật này.

Theo vietnamnet.vn
https://vietnamnet.vn/nhieu-quy-dinh-moi-ve-boi-thuong-dat-co-loi-cho-nguoi-dan-2577314.html
Copy Link
https://vietnamnet.vn/nhieu-quy-dinh-moi-ve-boi-thuong-dat-co-loi-cho-nguoi-dan-2577314.html

    Nhiều quy định mới về bồi thường đất có lợi cho người dân
    • Mặc định