Về làng cổ, xem cách “lên đời” cho mo cau
Không chỉ tận dụng được nguồn nguyên liệu có sẵn, nhiều phụ nữ ở làng cổ Lộc Yên, xã Thạnh Bình, TP. Đà Nẵng kiếm thêm 5 - 7 triệu đồng mỗi tháng từ... mo cau.
Đa dạng sản phẩm từ mo cau
Trong phòng trưng bày sản phẩm thủ công mỹ nghệ ở làng cổ Lộc Yên, bà Võ Thị Thu Thôi, 48 tuổi, nhiệt tình giới thiệu từng món đồ làm từ mo cau với khách tham quan.
“Đây là chiếc giỏ xách làm theo kiểu hàng lưu niệm, còn kia là chiếc hộp đa năng đựng đồ trang điểm. Tất cả đều được làm thủ công bởi những chị em ở làng cổ Lộc Yên”, bà giới thiệu với những người đến tham quan.
Trên kệ trưng bày, nhiều người thích thú với những chiếc hoa sen được cắm trong bình. Nhìn từ xa, chậu hoa như tranh vẽ. Phía kệ dưới, những chiếc quạt với những đường đan khéo léo, cùng những mũ, rổ rá, nong nia… với nhiều kích cỡ khác nhau.
Đưa cho chúng tôi xem chiếc giỏ xách, bà Thôi nói để làm xong sản phẩm này phải mất hơn 1 ngày. Nguyên liệu chủ yếu là mo cau, còn phần trang trí là vỏ cau bổ nhỏ, dặm vào thành hoa văn.
“Mỗi chiếc giỏ có giá khoảng 300.000 - 400.000 đồng tùy vào kích thước, và sự sắc sảo trong hoa văn trang trí. Tất cả đều được làm thủ công, nên không cái nào giống cái nào”, bà Thôi nói.
Đối với chiếc hộp đa năng thì chỉ mất vài giờ để hoàn thành, công đoạn đơn giản hơn. Mỗi chiếc có giá từ 100.000 - 300.000 đồng, tùy theo độ lớn và thời gian bỏ ra để hoàn thành.
Riêng đối với những sản phẩm như mũ, nón lá, bình hoa sen thì thời gian hoàn thành lâu hơn, trải qua nhiều công đoạn, đòi hỏi sự tỉ mỉ.
Chia sẻ về cơ duyên đến với công việc này, bà Thôi cho biết, trước đây trong lần tình cờ nghịch mo cau, bà làm ra được chiếc hộp, rồi đến chiếc giỏ đầu tay. Niềm say mê đến, bà làm ngày càng nhiều hơn và giới thiệu đến mọi người những sản phẩm này.
Khi đã kết nối được với một số điểm đầu ra, bà hướng dẫn cho một số chị em trong làng cùng làm, kiếm thêm thu nhập.
Năm 2023, khi lượng sản phẩm ngày càng phong phú, bà cùng với một số phụ nữ khác ở địa phương thành lập hợp tác xã (HTX) chuyên về làm đồ mỹ nghệ từ mo cau.
Tạo sinh kế, thêm điểm nhấn cho làng cổ
Trên sân rộng ở Nhà văn hóa Lộc Yên, bà Hồ Thị Tâm, 55 tuổi đan thoăn thoắt với những sợi nan được xé từ mo cau. Đến với công việc này đã hơn 4 năm, bà dường như sành sỏi từng cách đan nan cau để tạo nên những sản phẩm mỹ nghệ độc đáo như túi xách, mũ, hay hoa sen.
“Mo cau được xé nhỏ thành những cọng bằng phẳng, rồi mới tiến hành đan đồ vật. Chiếc giỏ xách phải mất gần 1 ngày mới hoàn thiện, giá khoảng 300.000 đồng. Vì sản phẩm làm thủ công, nên số lượng không nhiều như làm máy được, nhưng có sự độc đáo riêng”, bà Tâm chia sẻ.
Theo bà Tâm, nghề này không quá vất vả, nhưng đòi hỏi phải có sự tỉ mỉ, cần cù thì mới có được thu nhập tốt. Mỗi tháng, bà có thêm thu nhập từ 5 - 6 triệu đồng từ việc làm với mo cau. Thời gian còn lại, bà làm việc gia đình, đưa cháu đi học.
“Khách du lịch đến với làng cổ Lộc Yên ngày càng nhiều, chị em chúng tôi có thêm cơ hội quảng bá sản nét đẹp làng nghề đến với họ. Cùng với đó, mình có cơ hội bán thêm sản phẩm, có thêm thu nhập”, bà Tâm chia sẻ thêm.
Cũng gắn bó với nghề hơn 4 năm, bà Đào Thị Hồng Niên (46 tuổi) có thu nhập từ 5 - 7 triệu đồng mỗi tháng. Khi có đơn hàng, HTX chuẩn bị nguyên liệu, cung cấp mẫu để các thành viên thực hiện.
Sản phẩm hoàn thiện được thu gom, kiểm tra rồi giao cho khách hàng. Cách tổ chức này giúp chị em chủ động thời gian, không phải rời nhà đi làm xa mà vẫn có thêm nguồn thu nhập.
“Mỗi bông hoa sen có giá khoảng 100.000 đồng, một chậu hoàn chỉnh có giá khoảng 2 triệu đồng. Nếu chịu khó thì thu nhập cũng rất khá”, bà Niên cho biết.
Theo bà Thôi, HTX hiện có 20 thành viên chính thức, đồng thời liên kết với người dân trong vùng để mở rộng sản xuất. Những phụ nữ lớn tuổi hoặc không có điều kiện tham gia thường xuyên có thể nhận nguyên liệu về làm tại nhà, kiếm thêm khoảng 3 - 4 triệu đồng mỗi tháng.
Toàn bộ sản phẩm đều được làm thủ công, từ khâu xử lý, xé sợi mo cau đến đan tạo hình và hoàn thiện. Mỗi tháng, HTX thường nhận các đơn hàng khoảng 200 - 500 sản phẩm, tùy mẫu mã và khả năng đáp ứng. Thị trường tiêu thụ chủ yếu hiện nay là Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, với đầu ra tương đối ổn định.
Không chỉ tạo việc làm cho phụ nữ địa phương, nghề thủ công từ mo cau còn mở ra cơ hội quảng bá hình ảnh làng cổ Lộc Yên. Du khách đến tham quan có thể tìm hiểu cách làm, trực tiếp xem các công đoạn đan lát và lựa chọn những món quà lưu niệm mang dấu ấn địa phương.
Ông Dương Đức Lin - Chủ tịch UBND xã Thạnh Bình, cho biết nghề thủ công mỹ nghệ từ mo cau là hướng phát triển có thể kết hợp với du lịch làng cổ Lộc Yên, vừa tận dụng nguồn nguyên liệu tại chỗ, vừa tạo thêm việc làm và thu nhập cho người dân.
“Xã cũng kết hợp quảng bá sản phẩm đan lát từ mo cau đến với du khách tại các lễ hội, hay các sự kiện văn hóa để tạo thêm đầu ra cho người dân. Cùng với đó, địa phương hướng đến việc cho du khách trải nghiệm làm sản phẩm từ mo cau” lãnh đạo UBND xã Thạnh Bình cho biết.
_watermarked.jpg)
