Nỗi buồn dưới chân núi

Trong tâm trí của nhiều người, hình ảnh trận sạt lở núi cuối năm 2025 sau những trận mưa lớn kéo dài liên tiếp vẫn còn hiển hiện như vừa mới hôm qua. Thời điểm đó, trên đỉnh đồi A Tường xuất hiện những vết nứt bất thường và ngày càng mở rộng. Nhận thấy nguy cơ mất an toàn, chính quyền địa phương liên tục đến hiện trường kiểm tra, vận động người dân di dời đến khu tái định cư đã được chuẩn bị sẵn cách đó không xa.

Cuộc di dời diễn ra trong vội vã. Có người chỉ kịp mang theo vài bộ quần áo, giấy tờ tùy thân. Có người cố giữ lại chiếc chiêng, cái nồi đồng là vật báu của ông bà để lại. Không ai nghĩ rằng chỉ sau một đêm, nơi họ từng sống qua bao mùa rẫy sẽ bị đất đá xóa đi.

Già Bling Tươm (81 tuổi) vẫn nhớ rõ buổi sáng 28/10/2025. Khi ấy, bà con đã được đưa đến khu đất tái định cư bên này để ở tạm, vì chưa xây được nhà cửa. Rồi từ phía đồi A Tường vang lên những tiếng động lớn. Đất đá tràn xuống, cuốn theo nhà cửa, tài sản của nhiều gia đình. “Cả đời tôi sống ở đây, chưa bao giờ thấy trận sạt lở nào lớn như vậy”, già Tươm nhớ lại.

Căn nhà gỗ của ông được dựng lên sau nhiều năm tích góp. Trong đó có những chiếc choé quý, bộ chiêng cũ của cha ông để lại. Tất cả nằm lại dưới lớp đất đá. “Nhà mất thì làm lại được. Còn người là còn của. Chỉ tiếc những báu vật của ông bà để lại không kịp mang theo”, già nói.

Trận sạt lở khiến 11 căn nhà của người dân Atêếp bị sập, nhiều công trình bị ảnh hưởng. Trường học, đường sá ngập ngụa trong hàng trăm khối bùn non và đất đá. Nhưng điều may mắn nhất là không có ai thiệt mạng, bởi cuộc di dời đã diễn ra kịp thời.

Mầm xanh trên đất mới

Sau biến cố, chính quyền địa phương cùng các lực lượng chức năng nhanh chóng triển khai hỗ trợ người dân. Trong những ngày giao thông khó khăn, lương thực, nhu yếu phẩm được đưa đến tận nơi. Khi điều kiện cho phép, công tác khắc phục hậu quả được triển khai khẩn trương.

Đặc biệt, “Chiến dịch Quang Trung” đã trở thành điểm tựa quan trọng để những hộ dân mất nhà có nơi ở mới. Từ khu đất tái định cư được chuẩn bị, những căn nhà mới lần lượt mọc lên. Chỉ trong thời gian ngắn, 11 hộ dân bị mất nhà đã có nơi ở ổn định. Nhiều gia đình kịp chuyển vào nhà mới trước Tết Nguyên đán trong niềm vui trọn vẹn.

Ông Briu Quân - Chủ tịch UBND xã Avương, cho biết, địa phương tập trung huy động các nguồn lực để giúp người dân sớm ổn định cuộc sống. “Điều quan trọng nhất là bà con có nơi ở an toàn. Sau thiên tai, địa phương ưu tiên hỗ trợ xây dựng nhà ở mới, khôi phục sinh kế. Đến nay, khu tái định cư đã có hơn 30 căn nhà mới, đời sống người dân cơ bản ổn định”, ông Quân cho biết.

Điều người dân Atêếp cần nhất không chỉ là một nơi ở mới, mà còn là cảm giác an tâm để bắt đầu lại. Trong căn nhà mới nằm giữa khu tái định cư, già Bling Tươm vui vẻ dẫn khách đi xem từng gian phòng. Ngôi nhà rộng rãi hơn căn nhà cũ, có đủ không gian để gia đình sinh hoạt.

Ở vị trí trang trọng nhất là bàn thờ Bác Hồ. Bên cạnh đó là những chiếc chóa ông tìm mua lại sau thiên tai. Trên tường, những tấm giấy khen được treo ngay ngắn. “Ngày trước nhà chật lắm, muốn treo cũng không có chỗ. Giờ có nhà mới đẹp rồi thì để con cháu nhìn thấy, biết mà cố gắng”, già vui vẻ nói.

Cũng theo già Bling Tươm, với người Cơ Tu, ngôi nhà không chỉ là nơi che mưa, che nắng. Đó còn là nơi lưu giữ nếp sống, phong tục, những câu chuyện của gia đình và cộng đồng. Bởi vậy, việc có một căn nhà mới sau thiên tai không chỉ giúp họ ổn định cuộc sống, mà còn mở ra một chặng đường mới.

Chiều xuống, chị Avô Thị Đuy (27 tuổi) trở về sau một ngày làm rẫy. Trong căn nhà mới còn thơm mùi sơn, chị chuẩn bị bữa cơm cho con nhỏ và mẹ già. Ngoài hiên nhà, những luống rau mới trồng đang dần lên xanh. Trên những triền rẫy phía xa, người dân ở Atêếp đã quay lại với công việc quen thuộc. Cuộc sống đang trở lại nhịp bình thường sau những tháng ngày bị đảo lộn vì thiên tai.

Khói bếp chiều bay lên từ những mái nhà mới ở Atêếp. Trên con đường bê tông giữa làng, đám trẻ vẫn mải mê đuổi nhau dưới ánh nắng cuối ngày. Phía sau đồi A Tường lặng lẽ phủ xanh những vết nứt cũ. Atêếp đang hồi sinh từng ngày…

“Hồi sinh” ruộng đồng ở vùng rốn lũ Nhôn Mai

“Hồi sinh” nghề truyền thống của đồng bào DTTS

Na Kho - Từ ký ức đau thương đến khát vọng hồi sinh giữa đại ngàn