Một số hồ đập ở huyện Đắk Mil đã trơ đáy trong mùa khô. Ảnh: Phan TuấnTheo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Đắk Nông hiện nay có 307 công trình thủy lợi; trong đó có 255 hồ chứa, 32 đập dâng, còn lại là hệ thống kênh tiêu, trạm bơm (ven sông Krông Nô)… Tổng dung tích thiết kế cho 255 hồ chứa khoảng 172 triệu m3 nước; đến nay, tổng dung tích nước tại các hồ, đập gần 72 triệu m3 nước, ước đạt gần 42% so với dung tích thiết kế.
Tính đến đầu tháng 4/2024, tỉnh có 31 công trình thủy lợi đã hết nước. Hiện, các công trình thủy lợi trên địa bàn tỉnh Đắk Nông mới đảm bảo nguồn nước tưới cho khoảng 27% diện tích sản xuất nông nghiệp.
Vụ Đông Xuân năm 2023-2024, tỉnh Đắk Nông gieo trồng hơn 10.500 ha cây ngắn ngày bao gồm: lúa, ngô, khoai, các loại đậu... Đến nay đã thu hoạch hơn 3.900 ha, chiếm hơn 37% diện tích gieo trồng. Về các loại cây công nghiệp, toàn tỉnh hiện có 185.000 ha (cà phê, tiêu, cây ăn quả và cây trồng khác) cần được tưới nước. Do ảnh hưởng của nắng hạn và tình trạng thiếu nước tưới, đã xuất hiện một số diện tích cây trồng, nhất là cây công nghiệp lâu năm có hiện tượng héo lá, nguy cơ giảm năng suất.
Trước tình trạng cạn kiệt nguồn nước không chỉ là vấn đề của các công trình thủy lợi mà còn ảnh hưởng đến nhiều sông suối trên địa bàn Đắk Nông, dẫn đến hiện tượng héo lá của cây trồng. Để ứng phó với tình hình này, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Đắk Nông đã đề xuất xây dựng mới 10 công trình thủy lợi với tổng vốn đầu tư 467 tỷ đồng, nhằm đảm bảo nước tưới cho khoảng 3.370ha cây trồng trên địa bàn.
Các công trình được đề xuất này tập trung tại 3 huyện phía Bắc tỉnh Đắk Nông là Krông Nô, Cư Jút và Đắk Mil. Đây là 3 huyện thường xuyên chịu ảnh hưởng nặng nề do tình trạng khô hạn, thiếu nước tưới cho các loại cây trồng nói riêng, sản xuất nông nghiệp nói chung.
Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Đắk Nông, các công trình được đề xuất đều phù hợp với quy hoạch thủy lợi thuộc quy hoạch tỉnh Đắk Nông vừa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt (vào cuối năm 2023). Dù vốn đầu tư không lớn (công trình lớn nhất 107 tỷ đồng, nhỏ nhất 17 tỷ đồng), nhưng các công trình này dự kiến sẽ đảm bảo nguồn nước tưới ổn định cho gần 3.400 ha cây trồng tại các khu vực lân cận.
Theo Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh Đắk Nông, từ nay đến nửa đầu tháng 5/2024, mực nước trên các sông, suối trên địa bàn tỉnh tiếp tục giảm; tình trạng cạn kiệt, thiếu hụt nguồn nước cục bộ trên một số sông, suối nhỏ tiếp tục diễn ra.
Nếu thời tiết không thuận lợi, tiếp tục nắng nóng kéo dài, không xuất hiện mưa, nhiều khu vực sẽ xảy ra hạn hán, thiếu nước cục bộ đặc biệt tại khu vực phía Bắc tỉnh. Dự kiến, có gần 10.000ha cây trồng các loại bị ảnh hưởng.
