Đảng viên người DTTS trong cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy ở Quảng Ninh: Đổi mới tư duy giữ mạch kết nối từ bản làng (Bài 1)

Diện mạo mới, thách thức mới 

Trong nhiều cuộc làm việc, cuộc họp về sát nhập tinh gọn bộ máy tổ chức hành chính, Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu đều nhấn mạnh, việc sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính là một chủ trương lớn, đặc biệt quan trọng của Đảng và Nhà nước ta, mang tính chiến lược lâu dài, thể hiện quyết tâm chính trị rất lớn trong việc xây dựng một nền hành chính tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt hơn.

Tại các cuộc họp Trung ương Đảng (tháng 4 - 5/2025), Tổng Bí thư Tô Lâm chỉ đạo sâu sắc: “Không ai khác, chính cán bộ đảng viên (CBĐV) là lực lượng trung tâm, quyết định thành bại của cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy”. Đây không chỉ là chỉ đạo chiến lược, định hướng chính trị nhất quán của Đảng mà khẳng định vai trò then chốt của CBĐV. Thực tiễn chứng minh, mô hình mới đòi hỏi cao hơn tư duy đổi mới, bản lĩnh và trách nhiệm chính trị của từng CBĐV đang hiện thực hóa mục tiêu phụng sự Nhân dân, xây dựng chính quyền phục vụ, gần dân, liêm chính, hiệu quả.

Nhìn từ thực tiễn ở vùng cao tỉnh Quảng Ninh,như ở Kỳ Thượng- xã mới được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã miền núi: Kỳ Thượng, Đạp Thanh và Thanh Lâm, trong đó 97% là người DTTS sinh sống. Toàn xã có tổng số 20 thôn, bản; 33 chi bộ, với tổng số 535 đảng viên, trong đó 462 đảng viên người DTTS chiếm 86%. Số thôn, bản tăng nhiều, đặt ra bài toán về quản lý, tổ chức và bảo đảm duy trì tinh thần gắn kết đồng thuận trong Nhân dân.

Ông Khiếu Anh Tú, Chủ tịch UBND xã Kỳ Thượng chia sẻ: Sau sáp nhập, xã Kỳ Thượng quản lý diện tích rộng hơn, dân số đông hơn, nhiều nhiệm vụ được phân cấp. Đặc biệt, thách thức nhất là vừa triển khai chính sách mới, vừa phải đảm bảo sự dân chủ để bà con hiểu, nhận thức sâu sắc về sự công bằng, từ đó bà con mới tin và đồng thuận. Trong bối cảnh này, chúng tôi luôn xác định đội ngũ cán bộ đảng viên là người DTTS giữ vai trò quan trọng. 

"Họ là những người nắm vững chính sách, vừa am hiểu phong tục, ngôn ngữ, tập quán của đồng bào. Đây là điều kiện quan trọng để gắn kết chính quyền với Nhân dân. Đảng viên người DTTS, là lực lượng quan trọng giúp chúng tôi nối nhịp chính sách đến từng thôn bản”, Chủ tịch xã Khiếu Anh Tú bộc bạch

Chia sẻ về cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy, vận hành chính quyền 2 cấp của địa phương, ông Đỗ Viết Mạnh, Bí thư Đảng ủy xã Hải Sơn cho biết: Hải Sơn là xã biên giới, được thành lập trên cơ sở sáp nhập 2 xã Bắc Sơn và Hải Sơn. Địa hình đồi núi, đất đai màu mỡ, rừng tự nhiên và rừng trồng rộng lớn. Xã có trên 90% dân số là đồng bào DTTS (chủ yếu Dao, Tày, Sán Chỉ). Toàn xã hiện có 248 đảng viên, trong đó 111 đảng viên là người DTTS, chiếm 44,75%.

Theo Bí thư Đảng ủy xã, với dư địa lớn hơn, không gian rộng hơn là cơ hội cho địa phương phát triển kinh tế - xã hội cũng như đầu tư, liên kết vùng, thúc đẩy sự phát triển đồng đều giữa các thôn bản. Đặc biệt, việc tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp, mọi thủ tục hành chính được giải quyết nhanh chóng, mang lại sự hài lòng về chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

 “Thời gian qua đội ngũ CBĐV nói chung và CB, ĐV là người DTTS đang nỗ lực để bắt nhịp với mô hình mới sau sát nhập. Qua kiểm tra, giám sát, những đảng viên DTTS, là người địa phương rất có uy tín nên việc truyền tải chính sách cho bà con dễ nghe, dễ tin hơn. Không chỉ giữ mạch kết nối giữa chính quyền và Nhân dân, họ còn trực tiếp cùng bà con  phát huy hiệu quả các chương trình phát triển kinh tế-xã hội, góp phần ổn định đời sống cộng đồng”, Bí thư Đảng ủy xã Hải Sơn nhìn nhận.

Đổi mới tư duy giữ mạch kết nối bản làng

Tại xã Đông Ngũ, chị Nông Thị Thắm, Người có uy tín, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Hà Tràng Tây, là một trong những đảng viên thể hiện rõ vai trò “cầu nối sống động” tận tụy với công việc chung của bản làng. 

Chị chia sẻ: “Qua tìm hiểu, nắm bắt thông tin, tình cảm, điều bà con lo lắng là sau sáp nhập là quyền lợi có thay đổi không, chính sách có khác đi không. Lúc này đảng viên phải là người đầu tiên nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy, tìm hiểu kỹ về chủ chương, chính sách mới, từ đó mới giải thích cặn kẽ, tuyên truyền vận động, bà con mới tin, mới yên tâm đoàn kết được".

Niềm tin ấy không chỉ ở lời nói, mà còn phải đưa vào thực tế của người dân. Ông Lý Văn Tài, 62 tuổi, người Dao ở thôn Phủ Liễn (xã Lương Minh) chia sẻ, nghe tin nhập xã, bà con cũng lo quyền lợi thay đổi, thủ tục rắc rối. Nhưng thời gian qua, bà con đã được cán bộ đến tận nhà, giải thích bằng tiếng Dao, còn trực tiếp hướng dẫn bà con giải quyết thực hiện một số thủ tục hành chính liên quan đến cuộc sống.

 "Người dân chúng tôi rất phấn khởi khi xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp vì tất cả bộ máy hành chính nhà nước về sát gần với dân, có việc gì là chúng tôi được giải quyết ngay tại cơ sở, không phải đi lên cấp cao hơn. Nhất là các thủ tục về đất đai, xin cấp phép hoạt động kinh doanh… được cán bộ thực hiện nhanh gọn", ông Lý Văn Tài phấn khởi nói

Ngoài ra, trong cuộc sống đảng viên cũng là lực lượng "nòng cốt" đi đầu và vận động bà con tham gia phát triển kinh tế- xã hội, thực hiện các phong trào thi đua; tranh thủ phát huy hiệu quả nguồn lực đầu tư, hỗ trợ từ các chương trình, dự án chính sách dân tộc để xây dựng cuộc sống gia đình, cộng đồng, địa phương phát triển ổn định và bền vững.

Có lẽ vậy mà về một số địa phương vùng cao Quảng Ninh hôm nay, được nghe người dân trao đổi rất thật lòng: "Nghe cán bộ đảng viên thì không lo sai đường.”

Hay như ở thôn Khe Mó (xã Bình Liêu), đảng viên La Thị Thâu, người Sán Chỉ, đều đặn duy trì sinh hoạt chi bộ, lồng ghép tuyên truyền chính sách mới. Chị chia sẻ, nhiều người già không quen nghe cán bộ xã nói, nhưng khi được giải thích bằng tiếng Sán Chỉ thì dễ hiểu, dễ tin hơn; có đảng viên là con em của đồng bào đứng ra truyền đạt, bà con yên tâm hơn.

Sự đồng ngôn ngữ, đồng phong tục khiến đảng viên người DTTS trở thành cầu nối hiệu quả nhất, biến nghị quyết thành hành động cụ thể. Họ là minh chứng sống động cho phương châm “dân tin Đảng, Đảng dựa vào dân để xây dựng đảng, xây dựng chính quyền hoạt động liêm chính, hiệu quả ngay từ cơ sở.

Sau sáp nhập, con đường xây dựng nền hành chính gần dân, phục vụ Nhân dân có thể dài thêm do địa bàn rộng, cư dân đông, nhiều vấn đề nảy sinh cần thời gian tháo gỡ. Đây không chỉ là câu chuyện của xã Kỳ Thượng mà còn diễn ra ở nhiều xã vùng cao của tỉnh Quảng Ninh như Bình Liêu, Tiên Yên, Hải Sơn, Ba Chẽ…, nhưng với nhận thức về trách nhiệm, tinh thần trách nhiệm tiên phong những bước chân miệt mài của CBĐV nói chung và CBĐV người DTTS nói riêng, niềm tin giữa Đảng với Nhân dân chưa bao giờ nguôi cạn. 

Và ở vùng cao Quảng Ninh, CB,ĐV chính là điểm tựa, là trung tâm kết nối bản làng để bà con hiểu, an tâm vững vàng trước đổi thay, là nhịp cầu để chủ trương, nghị quyết, quyết định của Đảng, Nhà nước không dừng lại trên giấy mà được hiện thực hóa trong từng bản làng.