Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Phóng sự

Đi qua những bản làng miền Tây xứ Nghệ: Nỗi khổ nhiều không (Bài 1)

Nguyễn Thanh - 19:10, 22/08/2023

LTS: Dù đã được quan tâm, đầu tư nhưng nhìn từ thực tế, cơ sở hạ tầng thiết yếu vùng đồng bào DTTS&MN Nghệ An vẫn đang còn đối diện với nhiều khó khăn, bất cập. Nhiều bản làng vẫn trong tình cảnh không đường giao thông, không sóng điện thoại, không nước sạch sinh hoạt…Điều này, không chỉ là nỗi lo, sự thiệt thòi của hàng ngàn hộ dân sinh sống nơi ấy, mà còn là trách nhiệm nặng nề của các cấp chính quyền trong việc tìm nguồn lực, giải pháp để giải quyết những vấn đề bức thiết này. Do vậy, việc triển khai thực hiện đầu tư cơ sở hạ tầng thiết yếu theo dự án 4 Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (Chương trình MTQG 1719) đang được tỉnh Nghệ An quyết liệt thực hiện, được xem là giải pháp quan trọng để bản làng được thay áo mới

Cây cầu tạm bợ trên con đường vào bản Nậm Tột xã Tri Lễ (Quế Phong)
Hằng ngày, muốn ra xã, hay ra ruộng, nương rẫy, người dân bản Nậm Tột, xã Tri Lễ (Quế Phong) phải đi qua cây cầu tạm bợ này

Ở thời đại 4.0, nhưng nhiều bản làng giáp biên nơi miền Tây xứ Nghệ vẫn đang phải chịu cảnh “ba không”: không đường giao thông, không sóng điện thoại, không nước sạch sinh hoạt… Còn người dân ở vùng đất ấy, thì vẫn phải loay hoay với việc mưu sinh và những khó khăn thiếu thốn đủ đường trong cuộc sống đời thường.

Tôi đã từng lên bản Huồi Mới, xã Tri Lễ (Quế Phong) mấy bận. Khi ngồi viết những dòng chữ này, tôi vẫn nhớ rành rẽ lời vị trưởng bản trẻ tuổi Và Bá Thái đã nói hôm nào. Anh bảo: Ngoài thiếu điện lưới và nước sinh hoạt, thì khó khăn nhất ở bản mình là đường giao thông. Nếu đi bộ thì mất 3 giờ từ trung tâm xã vào, gặp trời mưa thì đành chịu, phải ngồi ở nhà vì đường trơn trượt, nguy hiểm.

Điều Trưởng bản Và Bá Thái nói nghe còn nhẹ. Bởi thực tế, con đường đất độc đạo nối liền Huồi Mới và trung tâm xã, chỉ có núi tiếp núi, rừng tiếp rừng mênh mông, hun hút. Trò chuyện cùng Trưởng bản Và Bá Thái trên đỉnh dốc, tôi chỉ tay về lối mòn vắt qua đỉnh núi, anh Thái liền đáp: đường lên bản Nậm Tột đó. Lối đi duy nhất vào bản là một con đường đất tự phát rộng khoảng 1m, vượt qua nhiều con dốc quanh co, vô cùng hiểm trở và lầy lội. Bản ấy cũng chưa có điện lưới và nước sinh hoạt đâu. Khổ còn hơn bản mình mà.

Bể chứa nước ở bản Khe Ngậu thuộc xã Xá Lượng, huyện Tương Dương cũng không có nước sinh hoạt suốt nhiều năm qua
Dù có bể chứa nước, nhưng các hộ dân ở bản Khe Ngậu thuộc xã Xá Lượng, huyện Tương Dương cũng không có nước sinh hoạt suốt nhiều năm qua

Kể thêm về những vùng đất “sơn cùng thủy tận” này, ông Vi Văn Cường, Chủ tịch UBND xã Tri Lễ (Quế Phong) như dốc cả ruột gan: Cả xã Tri Lễ có 9 cụm bản gồm Huồi Xái, Huồi Mới, Huồi Máy, Nậm Tột, Mường Lống, Piêng Lâng, Piêng Lôm, Na Ca, Na Cấn, chủ yếu là người Mông, với hơn 600 hộ sinh sống khu vực dọc biên giới thì tất cả đều chưa có đường giao thông, điện lưới thắp sáng và nước sinh hoạt. Còn sóng điện thoại thì phập phù, chủ yếu là “sóng rơi”.

Tiếp lời Chủ tịch xã, bà Vi Thị Duyến, Trưởng phòng dân tộc huyện Quế Phong còn bổ sung thêm một bản “bốn không”, là bản Na Sành ở xã Tiền Phong chưa có đường giao thông, chưa có sóng điện thoại, chưa có điện lưới thắp sáng, chưa có nước sinh hoạt.

Không có điện, đường giao thông khó khăn đang là những cản trở khiến cuộc sống người dân bản Na Nhu xã Tà Cạ huyện Kỳ Sơn vẫn còn rất khó khăn
Không có điện, đường giao thông khó khăn đang là những cản trở khiến cuộc sống người dân bản Na Nhu, xã Tà Cạ, huyện Kỳ Sơn vẫn còn muôn vàn khó khăn

Góp mặt trong danh sách những bản làng “biệt lập”, không thể không nhắc đến là huyện 30a Tương Dương. Theo thống kê, toàn huyện đang còn 21 bản tại các xã Nga My, Yên Hòa, Yên Thắng, Tam Hợp, Lượng Minh, Hữu Khuông, Nhôn Mai, Mai Sơn chưa có đường cứng hóa đến trung tâm xã. Nền đường lởm chởm đầy ổ voi, ổ gà và dễ dàng bị “cô lập” khi mưa lũ.

Trưởng phòng dân tộc huyện Tương Dương Lương Văn Hiệp kể: Bản Phia Òi, xã Nhôn Mai chưa có điện lưới. Đường giao thông khó khăn nhất hiện nay là đường đi vào bản Na Ngân của xã Nga My; đường đi sang 2 bản Phia Òi và Piêng Luống của xã Nhôn Mai vì phải qua lòng hồ thủy điện bản Vẽ; đường đi bản Cầu Moong, Xốp Cháo của xã Lượng Minh... cũng rất khó khăn. Còn nước sinh hoạt, toàn huyện có 124 công trình nước sinh hoạt, thì 26 công trình ngừng hoạt động dẫn đến hàng ngàn hộ dân thiếu nước triền miên.

Con đường đất trơn trượt trên hành trình vào 2 bản Búng và Cò Phạt của xã Môn Sơn (Con Cuông)
Con đường đất trơn trượt trên hành trình vào 2 bản Búng và Cò Phạt của xã Môn Sơn (Con Cuông)

Trong số những địa phương có bản làng “biệt lập”, nếu huyện Kỳ Sơn tự nhận mình là số 2, thì không có địa phương nào ở Nghệ An dám nhận mình là số 1. Theo thông tin chúng tôi có được, toàn huyện Kỳ Sơn đang có 25 thôn bản chưa có nhà văn hóa để sinh hoạt, 96 thôn bản chưa có đường ô tô cứng hóa mà chủ yếu là nền đất lởm chởm rất khó đi, 42 thôn bản, với 3.244 hộ chưa có điện lưới quốc gia để sử dụng.

Tại vùng đất khó của huyện Kỳ Sơn, xã Mỹ Lý góp mặt nhiều bản làng hiện chưa có điện lưới, đường giao thông chủ yếu là đường đất khó đi, chưa có nước sinh hoạt… Riêng  điện lưới sinh hoạt, toàn xã Mỹ Lý đang có 9 bản Piêng Vai, Phà Chiếng, Huồi Bún, Xằng Trên, Yên Hòa, Cha Nga, Xốp Dương, Piêng Pèn, Nhọt Lợt, với 844 hộ rơi vào tình trạng không có điện sinh hoạt.

Trẻ em ở bản Phà Chiếng xã Mỹ Lý (Kỳ Sơn) học bài nhờ ánh đèn pin trên đầu
Không điện, các em học sinh ở bản Phà Chiếng, xã Mỹ Lý (huyện Kỳ Sơn) học bài nhờ ánh đèn pin trên đầu

Ngay như bản Phà Chiếng, một bản biên giới thuộc xã Mỹ Lý, nằm cách trung tâm xã khoảng 15 km, nhưng do đường đi dốc đứng, hiểm trở, nên để đến được bản Phà Chiếng phải đi mất gần 2 giờ đồng hồ. Đây là nơi sinh sống của 53 hộ dân đồng bào Mông. Hàng chục năm qua, ngôi làng này vẫn chưa có điện lưới quốc gia. Chủ tịch UBND xã Mý Lý Lương Văn Bảy cho biết: Điều kiện sống của bà con nơi đây vô cùng vất vả. Tất cả những sinh hoạt vào ban đêm phụ thuộc hoàn toàn vào đèn dầu hoặc đèn pin treo trên đầu.

Câu chuyện những bản làng thiếu nước, thiếu điện, thiếu đường… đang trở thành nỗi ám ảnh, khốn khổ của những cư dân sinh sống nơi vùng đất ấy. Dù rằng, những năm qua đã có rất nhiều chương trình, dự án đầu tư, hỗ trợ để các bản làng có điện, có nước sinh hoạt, có đường giao thông kiên cố, có nhà văn hóa bản… nhưng do địa bàn miền núi Nghệ An quá rộng, trải dài, chia cắt trong khi suất đầu tư nguồn lực ít nên chưa kham nổi. Mặt khác, những công trình, dự án đã từng đầu tư qua thời gian, chịu ảnh hưởng của thiên tai, cùng với ý thức sử dụng chưa tốt của một số người dân đã khiến nhiều công trình xuống cấp, hư hỏng.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Theo dấu chân người Cơ Lao đỏ trên dải Tây Côn Lĩnh: Khát vọng vươn lên giữa gió núi và mây ngàn (Kỳ cuối)

Theo dấu chân người Cơ Lao đỏ trên dải Tây Côn Lĩnh: Khát vọng vươn lên giữa gió núi và mây ngàn (Kỳ cuối)

Giữa điều kiện còn nhiều khó khăn ở vùng cao Tây Côn Lĩnh, người Cơ Lao đỏ hôm nay đang từng bước thay đổi cuộc sống bằng con đường học tập và những lựa chọn mới của thế hệ trẻ. Tuy vậy, phía sau những tín hiệu chuyển mình ấy vẫn là bài toán dài hạn về sinh kế và chính sách, đặt ra yêu cầu cần những giải pháp phù hợp hơn để hỗ trợ cộng đồng phát triển bền vững.
Tin nổi bật trang chủ
Tết Đầu lúa- Lễ hội văn hóa đặc sắccủa đồng bào Cơ ho và Raglay

Tết Đầu lúa- Lễ hội văn hóa đặc sắccủa đồng bào Cơ ho và Raglay

Sắc màu 54 - NNƯT Lâm Tấn Bình - 19:15, 15/04/2026
Sau gần 30 năm phục dựng, Tết Đầu lúa của đồng bào Cơ Ho và Raglay ở xã Phan Sơn, tỉnh Lâm Đồng đã trở thành lễ hội gắn với tín ngưỡng nông nghiệp đặc sắc của đồng bào. Việc duy trì lễ hội không chỉ góp phần gìn giữ bản sắc mà còn tạo sức hút cho du lịch vùng cao.
Gia Lai: 5 nhân viên tuần tra rừng bị ong đốt, 1 người tử vong

Gia Lai: 5 nhân viên tuần tra rừng bị ong đốt, 1 người tử vong

Tin tức - T.Nhân-H.Trường - 19:12, 15/04/2026
Chiều 15/4, lãnh đạo UBND phường Quy Nhơn Tây (tỉnh Gia Lai) xác nhận trên địa bàn phường xảy ra vụ việc 5 nhân viên bảo vệ rừng, thuộc Công ty TNHH Lâm nghiệp Quy Nhơn bị ong đốt, khiến 1 người tử vong và 4 người phải đi cấp cứu.
Du lịch Concert - Khi âm nhạc trở thành “đòn bẩy” mới của ngành Du lịch Việt

Du lịch Concert - Khi âm nhạc trở thành “đòn bẩy” mới của ngành Du lịch Việt

Du lịch - Hồng Phúc - 17:41, 15/04/2026
Không chỉ dừng lại ở những chuyến đi nghỉ dưỡng hay tham quan, ngày càng nhiều du khách lựa chọn Việt Nam như một điểm đến để du lịch Concert. Sự kết hợp giữa âm nhạc và du lịch đang mở ra một xu hướng mới, nơi mỗi sự kiện không chỉ là một đêm diễn, mà còn là cú hích kinh tế và cơ hội quảng bá hình ảnh quốc gia.
Ấn định thời gian bốc thăm chia bảng Asian Cup 2027: Cơ hội nào cho Đội tuyển Việt Nam?

Ấn định thời gian bốc thăm chia bảng Asian Cup 2027: Cơ hội nào cho Đội tuyển Việt Nam?

Thể thao - Hoàng Quý - 17:40, 15/04/2026
Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) vừa ấn định ngày bốc thăm chia bảng Asian Cup 2027 sẽ diễn ra vào ngày 9/5, tại Riyadh (Saudi Arabia). Với việc nằm ở nhóm hạt giống số 3, Đội tuyển Việt Nam đứng trước cả cơ hội lẫn thách thức trong mục tiêu vượt qua vòng bảng.
Gửi

Gửi "hồn quê" trên từng vành nón lá

Xã hội - Lê Hường - 17:31, 15/04/2026
Với mong muốn giữ nghề làm nón lá truyền thống, những người phụ nữ lớn tuổi ở xã Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk vẫn ngày ngày lặng lẽ luồn từng mũi kim lên vành nón lá. Với các chị, các mẹ, công việc không chỉ là mưu sinh, mà còn gửi trong đó chút hồn quê, ký ức và nếp sống của làng.
Quản lý tiền công đức - Cách làm minh bạch tại đền Cửa Ông

Quản lý tiền công đức - Cách làm minh bạch tại đền Cửa Ông

Tiền công đức - nguồn lực hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm tại các cơ sở tín ngưỡng lâu nay vẫn là “vùng nhạy cảm” trong quản lý. Từ cách làm minh bạch tại đền Cửa Ông (Quảng Ninh), câu hỏi đặt ra không còn là có cần kiểm soát hay không, mà là kiểm soát bằng cơ chế nào để giữ được niềm tin.
Người dân

Người dân "mỏi mòn" chờ cầu bắc qua lòng hồ thủy điện Ya Ly

Xã hội - Ngọc Chí - 17:25, 15/04/2026
Dự án cầu và đường dẫn bắc qua lòng hồ thủy điện Ya Ly có tổng mức đầu tư hơn 169 tỷ đồng được kỳ vọng sẽ tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội cho xã Ia Chim và xã Ya Ly, tỉnh Quảng Ngãi. Tuy nhiên, đến nay đã quá thời gian hoàn thành nhưng giá trị thực hiện hợp đồng đến nay mới chỉ đạt hơn 32%.
Quảng Ngãi: Tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để tăng tỷ lệ giải ngân vốn Chương trình MTQG 1719

Quảng Ngãi: Tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để tăng tỷ lệ giải ngân vốn Chương trình MTQG 1719

Dân tộc - Tôn giáo - Ngọc Chí - 16:54, 15/04/2026
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Ngọc Sâm yêu cầu các sở, ngành, địa phương phải tháo gỡ mọi khó khăn, vướng mắc để tăng tỷ lệ giải ngân vốn Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030, giai đoạn I: Từ năm 2021 - 2025 (Chương trình MTQG 1719).
Gia Lai: Siết chặt quản lý tàu cá và hỗ trợ chuyển đổi nghề cho ngư dân

Gia Lai: Siết chặt quản lý tàu cá và hỗ trợ chuyển đổi nghề cho ngư dân

Xã hội - T.Nhân - H.Trường - 16:41, 15/04/2026
UBND tỉnh Gia Lai chỉ đạo các cơ quan, ban ngành, địa phương quản lý chặt hoạt động của tàu cá, xử lý nghiêm các vi phạm. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ hỗ trợ ngư dân chuyển đổi nghề, ổn định sinh kế.
Thanh Hóa phát động Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc năm 2026

Thanh Hóa phát động Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc năm 2026

Tin tức - Quỳnh Trâm - 16:16, 15/04/2026
Cuộc thi Đại sứ Văn hóa đọc tại Thanh Hóa tiếp tục khẳng định vai trò là “đòn bẩy” phát triển văn hóa đọc, góp phần bồi dưỡng tri thức, nhân cách cho thế hệ trẻ.
Tháng Ba về miền Đất Tổ

Tháng Ba về miền Đất Tổ

Xã hội - Việt Hà - 15:50, 15/04/2026
Mỗi độ tháng Ba âm lịch, hành trình về Phú Thọ không chỉ là chuyến đi lễ hội, mà là cuộc trở về với cội nguồn dân tộc. Năm 2026, trong không gian Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa Du lịch Đất Tổ 2026, những giá trị của Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và Hát Xoan Phú Thọ lại một lần nữa được lan tỏa và bền bỉ trong tâm thức người Việt.