Sắc màu 54

Dưới mái nhà rông, người Gié Triêng trao truyền di sản văn hóa

Ngọc Chí • 11/11/2026 14:10

Thời gian gần đây, dưới mái nhà rông thôn Đăk Gô, xã Đăk Môn, tỉnh Quảng Ngãi, đã có hàng chục phụ nữ trong thôn đang được các nghệ nhân truyền dạy nghề dệt thủ công truyền thống của người Gié Triêng

nhà rông
Nhà rông thôn Đăk Gô, nơi các nghệ nhân đang truyền dạy nghề dệt thủ công truyền thống của người Gié Triêng cho 20 phụ nữ trong thôn. Ảnh: Ngọc Chí

“Lớp học” đặc biệt của 20 phụ nữ Gié Triêng

Không còn là khoảng không gian vắng lặng, nhà rông thôn Đăk Gô giờ đây đã trở thành “lớp học” đặc biệt của 20 phụ nữ người Gié Triêng.

Sau giờ lên nương rẫy, chiều muộn các chị em dành thời gian đến với nhà rông để học cách quấn chỉ, cách đưa chỉ vào khung dệt, cách dệt từng hoa văn trên tấm thổ cẩm.

Chị em ở nhiều độ tuổi khác nhau, có những cô gái trẻ mới lớn lần đầu làm quen với sợi chỉ, cũng có những người mẹ, người chị muốn tìm lại nghề dệt quen thuộc ngày xưa.

lớp dệt
Lớp học nghề dệt thủ công truyền thống với sự tham gia của 20 phụ nữ Gié Triêng ở thôn Đăk Gô. Ảnh: Ngọc Chí

Em Y Sơ Nêu, thôn Đăk Gô, xã Đăk Môn, chia sẻ: Sau gần 10 ngày học, em đã biết cách dệt thổ cẩm truyền thống. Quá trình học cũng rất khó, nhưng em yêu quý nghề này, sẽ cố gắng học và biết dệt thành thạo, giữ nghề truyền thống của dân tộc.

Dưới sự hướng dẫn tận tình của các nghệ nhân lớn tuổi trong trong thôn, không gian nhà rông như bừng sáng bởi sắc màu rực rỡ của những tấm thổ cẩm đang dần hình thành.

di sản văn hóa
Nghệ nhân hướng dẫn cho thế hệ trẻ cách quấn chỉ trước khi đưa vào khung dệt. Ảnh: Ngọc Chí

Nghệ nhân Y Nêng, thôn Đăk Gô, xã Đăk Môn, chia sẻ: Nghề dệt thủ công của người Gié Triêng vốn đòi hỏi sự khéo léo, kiên nhẫn và tinh tế. Để tạo ra một tấm thổ cẩm hoàn chỉnh, người dệt phải trải qua nhiều khâu phức tạp.

“Tôi dạy cho các em, các cháu một cách tỉ mỉ, từ cách giăng chỉ, cho đến cách dệt, tạo hoa văn. Tôi mong muốn thế hệ trẻ sẽ gìn giữ được nghề truyền thống này”, nghệ nhân Y Nêng chia sẻ thêm.

det.jpg
Em Y Sơ Nêu chăm chú với từng đường dệt thổ cẩm. Ảnh: Ngọc Chí

Tiếng khung dệt lách cách hòa cùng tiếng nói cười rộn rã, tiếng nghệ nhân tỉ mỉ uốn nắn từng thao tác tay cho lớp trẻ đã tạo nên một bức tranh sinh hoạt cộng đồng vừa đầm ấm, vừa tràn đầy sức sống ở thôn Đăk Gô.

Giữ gìn di sản văn hóa và khơi dậy sức sống mới

Đối với người Gié Triêng, tấm thổ cẩm không đơn thuần để làm quần áo, mà còn ghi dấu những giá trị văn hóa, triết lý sống và tình yêu thiên nhiên sâu sắc.

Những họa tiết hình học, hình gợn sóng, hay mô phỏng muông thú, cây cỏ trên nền vải thổ cẩm chính là ngôn ngữ nghệ thuật độc đáo được lưu truyền trong cộng đồng từ bao đời nay.

Với những giá trị văn hóa độc đáo, tháng 3/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có quyết định ghi danh nghề dệt truyền thống của người Gié Triêng (các xã Đăk Môn, Đăk Pék, Đăk Plô, Dục Nông, tỉnh Quảng Ngãi) là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Việc được công nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia giúp đồng bào Gié Triêng và chính quyền địa phương nhận thức rõ hơn về giá trị, vai trò của di sản trong đời sống cộng đồng.

Tuy nhiên, trước sự phát triển của đời sống hiện đại, nghề dệt thủ công truyền thống của người Gié Triêng đứng trước nguy cơ mai một, khi lớp trẻ ít tha thiết với khung dệt.

Trước thực tế đó, UBND xã Đăk Môn đã tổ chức lớp truyền dạy nghề dệt thủ công với 20 phụ nữ tại thôn Đăk Gô tham gia. Mỗi phụ nữ tham gia lớp học được hỗ trợ khung dệt, chỉ và học trong thời gian 15 ngày.

truyền dạy
Nghệ nhân miệt mài hướng dẫn chị em cách dệt từng hoa văn trên tấm thổ cẩm. Ảnh: Ngọc Chí

Ông A Than - Trưởng thôn Đăk Gô, xã Đăk Môn, cho biết: Xã tổ chức lớp truyền dạy nghề dệt thủ công này rất ý nghĩa. Sau khi hoàn thành lớp học, thôn sẽ vận động chị em tiếp tục duy trì nghề dệt và truyền dạy lại cho con cháu để gìn giữ bản sắc văn hóa của dân tộc.

Sự hồi sinh của nghề dệt thủ công truyền thống của người Gié Triêng dưới mái nhà rông thôn Đăk Gô không chỉ góp phần bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, mà còn mở ra hướng đi mới trong việc phát triển kinh tế gia đình cho phụ nữ địa phương.

thổ cẩm
Sau gần 10 ngày học, 20 phụ nữ ở thôn Đăk Gô đã biết cách dệt và những tấm thổ cẩm truyền thống đang dần hình thành. Ảnh: Ngọc Chí

Ông Huỳnh Ngọc Ly - Phó Chủ tịch UBND xã Đăk Môn, cho biết: Việc tổ chức lớp truyền dạy là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm hiện thực hóa mục tiêu bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể của người Gié Triêng, bảo đảm di sản không bị mai một trong đời sống hiện đại.

“Xã định hướng sau này nghề dệt sẽ trở thành một sinh kế của người dân, thông qua việc làm các sản phẩm áo, khăn, túi xách từ thổ cẩm. Đồng thời, xã sẽ hỗ trợ đưa sản phẩm thổ cẩm tham gia các hội chợ, triển lãm cấp xã, tỉnh và các vùng lân cận”, ông Ly cho biết thêm.

Sự đồng hành của chính quyền địa phương, cùng quyết tâm của các nghệ nhân và 20 phụ nữ ở thôn Đăk Gô, nghề dệt thủ công truyền thống của người Gié Triêng sẽ được gìn giữ và trong tương lai sẽ trở thành sinh kế, giúp phụ nữ có thêm thu nhập từ chính bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc.

    Dưới mái nhà rông, người Gié Triêng trao truyền di sản văn hóa
    • Mặc định