Quyết tâm đưa di tích Óc Eo - Ba Thê vào danh sách ghi danh di sản UNESCO

Sáng 30/7, tại phường Rạch Giá, UBND tỉnh An Giang phối hợp Viện Bảo tồn di tích - Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Tham vấn giá trị nổi bật toàn cầu và tiêu chí đề cử Di sản thế giới cho Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê (tỉnh An Giang, Việt Nam)”.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Đạo Cương khẳng định, Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê là quần thể di tích kiến trúc tôn giáo tín ngưỡng có quy mô tập trung dày dặc các di tích khảo cổ đặc sắc ở Nam bộ. 

"Những dấu vết khảo cổ học đã phác họa diện mạo về một trung tâm tôn giáo lớn, đời sống văn hóa rất đặc sắc của cư dân đô thị cổ Óc Eo trong lịch sử", ông Hoàng Đạo Cương cho hay.

Ông Lê Trung Hồ - Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, Trưởng Ban tổ chức Hội thảo khoa học Quốc tế, cho biết, một trong các nhiệm vụ trọng tâm của tỉnh An Giang hiện nay là phấn đấu hoàn thành Hồ sơ đề cử Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê để UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa thế giới vào năm 2027.

“Bảo tồn và phát huy giá trị di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê không chỉ là trách nhiệm với quá khứ, mà còn là hành động thiết thực cho hiện tại và tương lai. Chúng tôi cam kết sẽ phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chuyên môn, các tổ chức quốc tế, các nhà khoa học để xây dựng một hồ sơ khoa học vững chắc, chân thực và thuyết phục nhằm đưa khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê tiến gần hơn đến danh hiệu di sản, đóng góp vào kho tàng văn hoá chung của nhân loại”, ông Lê Trung Hồ nhấn mạnh.

Tại Hội thảo, các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia đã làm sáng tỏ, tập trung đánh giá mức độ đầy đủ của các tài liệu hiện có, bổ sung các kết quả nghiên cứu mới cập nhật làm căn cứ khoa học phục vụ cho việc xây dựng hồ sơ đề cử hồ sơ để cử Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê, Tỉnh An Giang trình UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới.

Nhận diện rõ “Giá trị nổi bật toàn cầu” và tôn vinh giá trị lịch sử, văn hóa và khoa học của Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê, tỉnh An Giang trình UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới làm cơ sở cho việc bảo tồn và phát huy giá trị gắn liền với phát triển kinh tế du lịch bền vững tại địa phương.

Văn hóa Óc Eo là một nền văn hóa cổ hình thành và phát triển ở vùng Nam Bộ Việt Nam, từ thế kỷ I đến thế kỷ VII sau Công Nguyên; được định danh vào năm 1944 bởi học giả người Pháp - Louis Malleret. Tên gọi của ông được đặt cho một địa điểm khảo cổ do Louis Malleret khai quật lần đầu tiên tại cánh đồng phía Đông núi Ba Thê.

Đây là một nền văn hóa lớn trong lịch sử Việt Nam, gắn liền với đất nước, con người ở vùng châu thổ hạ lưu sông Mê Kông và có quan hệ mật thiết với lịch sử Đông Nam Á cổ đại. Khu di tích tiêu biểu có giá trị nổi bật toàn cầu, tính toàn vẹn và tính xác thực, đủ điều kiện lập hồ sơ để đề nghị Di sản văn hóa thế giới.

Ngày 27/9/2012, Di tích khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật Óc Eo - Ba Thê được xếp hạng là Di tích Quốc gia đặc biệt. Ngày 23/1/2021, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích Quốc gia đặc biệt Óc Eo - Ba Thê.

Ngày 4/1/2022, Trung tâm Di sản thế giới đã đưa Khu di tích khảo cổ Óc Eo - Ba Thê, tỉnh An Giang - Việt Nam vào Danh sách dự kiến lập Hồ sơ Di sản văn hóa thế giới. Đến nay, giai đoạn 1 của hồ sơ hoàn thành. 

Hiện, tỉnh An Giang đang tập trung giai đoạn 2, phấn đấu đến trước ngày 30/9/2025 sẽ gửi bản thảo Hồ sơ đề cử; trước ngày 1/2/2026, sẽ gửi hồ sơ đề cử chính thức cho Trung tâm Di sản thế giới; phấn đấu để UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa thế giới vào năm 2027.