Anh Trần Đại Sỹ ở thôn 5, xã Kim Bảng (Nghệ An) đang lo lắng trước tình trạng bệnh lạ gây chết cây keo. (Ảnh: Phạm Tiến)Theo số liệu thống kê từ UBND xã Kim Bảng cung cấp, hiện toàn xã có hơn 53.000 ha trồng keo. Trong khoảng 10 năm trở lại đây, cây keo đã trở thành cây trồng giúp nhiều hộ gia đình xây được nhà ở kiên cố, có tiền cho con ăn học….
Thế nhưng bắt đầu từ cuối năm 2024, nhiều hộ trồng keo ở (các xã Thanh Thủy, Thanh Hà, huyện Thanh Chương (cũ), tỉnh Nghệ An) nay là xã Kim Bảng bắt đầu ghi nhận hiện tượng cây keo chết. Ban đầu chỉ là ít cây, sau đó lan ra cả lô, cả thửa keo chết. Đáng chú ý, tình trạng keo chết lây lan nhanh ra diện rộng. Trong đó, keo 2 năm tuổi đến keo 4 năm tuổi có xu hướng chết nhiều hơn so với các lứa khác.
Cây keo ở xã Kim Bảng chết với cùng một đặc điểm: Lá khô, trên thân xuất hiện nhiều lỗ thủng, chảy mủ. (Ảnh: Phạm Tiến)Có mặt tại lô đất trồng keo của gia đình anh Trần Đại Sỹ ở thôn 5, xã Kim Bảng, cây keo đã bị chết nhiều. Theo ghi nhận của phóng viên, đầu tiên là keo khô lá, trên thân cây keo xuất hiện nhiều lỗ thủng, chảy mủ. Keo chết theo khoảnh, khoảnh nào đã chết là gần như chết hết.
Chia sẻ với phóng viên, anh Trần Đại Sỹ cho biết: “Lô đất trồng keo gia đình anh đã trồng được hơn 2 năm. Diện tích lô là 2 ha, tuy nhiên hiện số cây keo đã giảm mạnh so với lúc trồng vì keo chết dần theo thời gian”. Anh Sỹ cho biết thêm, nếu cơ quan chuyên ngành không nhanh chóng hướng dẫn giúp dân có biện pháp ngăn ngừa, thì đến ngày thu hoạch, nếu may mắn thì cũng chỉ gỡ lại vốn đầu tư.
Cây keo của gia đình ông Hoàng Văn Luyện đã bị chết theo khoảnh. (Ảnh: Phạm Tiến)Cách đó không xa, là lô đất trồng keo của gia đình ông Hoàng Văn Luyện. Hiện lô keo này đã chết trắng theo khoảnh, có nhiều khoảnh chỉ còn lại lau lách. Nguy hiểm hơn, hiện tượng keo chết còn tiếp tục lan ra những khoảnh kế tiếp. Hiện tượng keo chết có biểu hiện đúng như ở lô đất trồng keo của anh Trần Đại Sỹ.
Đã có hộ gia đình phải trồng lại toàn bộ diện tích keo do bị chết vì bệnh lạ. Đơn cử, hộ gia đình ông Bạch Sỹ Hạnh ở thôn 5 đã phải trồng lại 3 ha.
Nhiều khoảnh keo đã chết trắng chỉ còn lại lau lách. (Ảnh: Phạm Tiến) Theo tìm hiểu của phóng viên, gia đình ông Bạch Sỹ Hạnh có 3 ha đất rừng gần đường Hồ Chí Minh. Cách đây 3 năm, gia đình ông Hạnh đã đầu tư đào hố, bón phân và trồng toàn bộ cây keo.
Để trồng 3 ha keo, gia đình ông Hạnh đã phải bỏ ra 70 triệu đồng đầu tư. Đến cuối năm 2024, keo bắt đầu xuất hiện tình trạng bị chết chưa rõ nguyên nhân. Đến tháng 4 vừa qua, toàn bộ 3 ha keo của gia đình ông Hạnh đã bị chết. Gia đình ông Hạnh tiếp tục đầu tư giống, phân bón để trồng lại.
Chia sẻ với phóng viên, ông Đặng Văn Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Bảng cho biết: “Tình trạng keo chết xảy ra trên địa bàn, chính quyền địa phương đã nắm được. Tuy nhiên diện tích cụ thể thì xã đang phối hợp cùng các thôn thống kê”.
Đã có hộ gia đình phải trồng lại toàn bộ diện tích do keo chết chưa rõ nguyên nhân. (Ảnh: Phạm Tiến)Thực trạng keo chết chưa rõ nguyên nhân đã làm cho người trồng keo ở các xã vùng cao Kim Bảng, Bích Hào lo lắng, lao đao. Trước thực trạng này, thiết nghĩ các cơ quan chức năng, đặc biệt là ngành Nông nghiệp Nghệ An cần sớm vào cuộc, xác minh rõ nguyên nhân, đưa ra giải pháp giúp người nông dân ngăn chặn tình trạng keo chết. Qua đó, người nông dân mới yên tâm đầu tư trồng keo, phát triển kinh tế, đưa cây keo trở lại đúng vị thế là cây thoát nghèo của bà con vùng cao.
