Người Mông xanh còn lưu giữ nhiều nét đẹp văn hóa đặc sắc riêng có. (Ảnh: Trọng Bảo)Người Mông xanh có dân số rất ít, hiện sinh sống duy nhất ở xã Nậm Xé, tỉnh Lào Cai. Trong đời sống văn hóa, sinh hoạt của người Mông xanh còn lưu giữ nhiều nét đẹp văn hóa đặc sắc riêng có, trong đó có Ngày hội Tết tháng Bảy.
Với người Mông xanh, Tết tháng Bảy là dịp quan trọng trong đời sống tâm linh và tinh thần. Trong dịp này, các gia đình thường tổ chức ăn tết từ ngày 11 đến 15/7 âm lịch. Đặc biệt, bà con thường tụ họp cùng tổ chức một ngày hội vui, thường được chọn vào đúng ngày Rằm tháng Bảy.
Năm nay, UBND xã Nậm Xé tổ chức Ngày hội Tết tháng Bảy vào đúng ngày 15/7 âm lịch (tức ngày 6/9/2025) với hai phần lễ và hội. Phần lễ cúng tổ tiên tại gia đình trưởng dòng họ tại thôn Tu Thượng.
Phần hội bắt đầu từ 8h00 sáng ngày 15/7 âm lịch, tại sân nhà văn hóa thôn Tu Thượng, với phần khai mạc Ngày hội và chương trình văn nghệ; trình diễn - thi tài với màn thi trình diễn trang phục truyền thống, thi làm bánh giầy...
Phụ nữ Mông xanh thi đấu bóng đá. (Ảnh: Trọng Bảo)Cũng trong ngày hội, xã Nậm Xé còn tổ chức các trò chơi dân gian như kéo co, đẩy gậy, đánh tu lu, bịt mắt bắt vịt… Không gian trưng bày, giới thiệu sản phẩm, gian hàng ẩm thực với các món ăn truyền thống đặc sắc của địa phương là hoạt động hấp dẫn du khách gần xa. Kết thúc Ngày hội sẽ là điệu xòe đoàn kết giúp gắn kết tình cảm gia đình, dòng họ, làng xóm, đồng thời góp phần gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
Việc duy trì tổ chức Ngày hội Tết tháng Bảy của người Mông xanh xã Nậm Xé là một trong những hoạt động nằm trong Dự án “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các DTTS gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình MTQG 1719 giai đoạn 2021 - 2030.
