Quyết tâm của chính quyền địa phương
Xã Việt Lâm, tỉnh Tuyên Quang có 14 thôn với hơn 1.460 hộ, 6.521 nhân khẩu; trong đó 303 hộ nghèo và cận nghèo, chiếm 20,71%. Trên địa bàn có 15 thành phần dân tộc, trong đó đồng bào Tày và Dao chiếm gần 85% dân số, đời sống còn nhiều khó khăn, sinh kế chủ yếu dựa vào nông nghiệp nhỏ lẻ.
Giai đoạn 2020 – 2025, xã Việt Lâm đã hỗ trợ 426 hộ xây dựng nhà ở mới, 291 hộ sửa chữa nhà ở; 21 hộ di dời nhà cửa tới nơi an toànNhà ở vẫn là một trong những khó khăn lớn của nhiều hộ nghèo, hộ cận nghèo ở xã Việt Lâm, nhất là tại các thôn vùng đồi núi thường xuyên chịu tác động của mưa bão, sạt lở. Không ít căn nhà tạm, nhà xuống cấp đã vượt quá khả năng tự khắc phục của người dân, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn trong mùa mưa lũ.
Trước thực tế đó, trong giai đoạn 2020 - 2025, chính quyền xã Việt Lâm đã tập trung huy động, lồng ghép nguồn vốn từ các Chương trình MTQG để hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo. Việc triển khai được thực hiện trên cơ sở rà soát, phân loại cụ thể từng hộ, bảo đảm đúng đối tượng, công khai, minh bạch và phù hợp với điều kiện thực tế.
Kết quả, đến nay, toàn xã đã hỗ trợ 426 hộ xây dựng nhà ở mới, hỗ trợ 291 hộ sửa chữa nhà ở, với tổng kinh phí trên 3,3 tỷ đồng, cùng hơn 3.800 ngày công lao động do cộng đồng và các đoàn thể chung tay đóng góp. Cùng với đó, 21 hộ dân được di dời ra khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở nguy hiểm, với kinh phí gần 1,3 tỷ đồng và 1.400 ngày công hỗ trợ, góp phần bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản cho người dân.
Theo ông Lê Kiên, Chủ tịch UBND xã Việt Lâm, hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được địa phương đặc biệt quan tâm trong nhiều năm qua.
“Nhà ở là nền tảng để người dân ổn định cuộc sống. Khi có chỗ ở an toàn, bà con mới yên tâm lao động, sản xuất và phát triển các mô hình sinh kế” - ông Kiên nhấn mạnh.
Cũng theo ông Kiên, trong quá trình triển khai, xã luôn bám sát các quy định, hướng dẫn của cấp trên, đồng thời linh hoạt vận dụng cho phù hợp với điều kiện thực tế. Việc huy động ngày công từ cộng đồng không chỉ giúp giảm chi phí, mà còn phát huy tinh thần đoàn kết, tương trợ lẫn nhau trong Nhân dân.
“Thời gian tới, chính quyền xã Việt Lâm sẽ tiếp tục rà soát những hộ còn khó khăn về nhà ở, nhất là các hộ sống trong khu vực có nguy cơ sạt lở, để có phương án hỗ trợ kịp thời. Cùng với đó, địa phương sẽ gắn hỗ trợ nhà ở với đào tạo nghề, phát triển sinh kế, hướng tới mục tiêu giảm nghèo bền vững cho đồng bào DTTS” - Chủ tịch UBND xã Việt Lâm khẳng định.
Mái ấm mới từ sự sẻ chia của cộng đồng
Cuối năm 2025, căn nhà mới khang trang của gia đình anh Phàn Văn Và (sinh năm 1978) và chị Phàn Thị Chầy (sinh năm 1979), ở thôn Khuổi Hóp, được hoàn thiện trong niềm vui của cả gia đình. Căn nhà có diện tích 72m², được xây dựng theo tiêu chí “3 cứng” (nền cứng, khung, tường cứng, mái cứng), thay thế cho ngôi nhà cũ đã xuống cấp nghiêm trọng.
Nhớ lại quãng thời gian sống trong căn nhà cũ, anh Phàn Văn Và cho biết: Mỗi mùa mưa đến là một lần lo lắng. Nhà dột, gió lớn có thể tốc mái, trong khi điều kiện kinh tế không cho phép gia đình nghĩ đến việc xây nhà mới.
Nhờ được hỗ trợ 40 triệu đồng từ nguồn vốn các Chương trình MTQG, cùng sự giúp đỡ ngày công của bà con trong thôn, gia đình anh Và quyết tâm xây dựng lại nhà ở. Sau hơn 3 tháng thi công, đến tháng 11/2025, căn nhà mới đã hoàn thành, đáp ứng đầy đủ nhu cầu sinh hoạt của gia đình. Chị Phàn Thị Chầy, vợ anh Và xúc động: “Từ ngày có nhà mới, mưa gió cũng đỡ lo. Nhà cửa ổn định rồi, vợ chồng tôi yên tâm hơn trong cuộc sống, chú trọng phát triển kinh tế, vươn lên xóa đói, giảm nghèo”.
Không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ nhà ở, chị Chầy còn được tham gia lớp dạy nghề trồng chè do địa phương tổ chức. Theo chị, việc được học nghề giúp chị có thêm kiến thức, kỹ thuật để phát triển sinh kế lâu dài.
Ông Lê Kiên, Chủ tịch UBND xã Việt Lâm thay mặt chính quyền địa phương thăm hỏi, động viên gia đình anh Đặng Văn Tràng và chị Bàn Thị Thậy tại thôn Nặm NgạnCòn tại thôn Nặm Ngạn, gia đình anh Đặng Văn Tràng (sinh năm 1992) và chị Bàn Thị Thậy (sinh năm 1994) cũng đang tất bật hoàn thiện những công đoạn cuối cùng cho căn nhà mới. Ngôi nhà cũ của anh chị nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở cao không bảo đảm an toàn. Anh Tràng cho biết, mỗi mùa mưa bão là cả gia đình luôn trong tâm trạng bất an.
“Có những đêm mưa to, đất đá sạt xuống rất gần nhà, vợ chồng tôi phải thức trắng để trông chừng,” anh Tràng kể.
Với nguồn lực đầu tư từ các Chương trình MTQG, gia đình anh Tràng được địa phương hỗ trợ 60 triệu đồng để xây dựng nhà ở mới tại vị trí an toàn hơn. Căn nhà mới dự kiến sẽ được hoàn thiện trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ, giúp gia đình có nơi ở ổn định, yên tâm đón Tết trong ngôi nhà kiên cố.
“Có sự hỗ trợ của Nhà nước, cộng thêm bà con, anh em giúp ngày công, vợ chồng tôi mới dám làm nhà. Chỉ mong sớm hoàn thiện để không còn lo sợ mỗi khi mưa bão,” chị Thậy - vợ anh Tràng thông tin.
Từ những mái nhà mới ở thôn Khuổi Hóp đến công trình đang dần hoàn thiện tại thôn Nặm Ngạn, có thể thấy sự hỗ trợ kịp thời từ các Chương trình MTQG đã giúp nhiều hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn xã Việt Lâm giải quyết được nỗi lo lớn nhất trong đời sống hằng ngày. Trên cơ sở những kết quả đã đạt được, việc hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo tiếp tục được xác định là một trong những nội dung quan trọng trong công tác giảm nghèo tại địa phương.
