Lễ hội Chrôi Rum Chếk của đồng bào Khmer là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Động lực để đồng bào Khmer bảo tồn bản sắc văn hóa

Tối 12/3, UBND thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng tổ chức khai mạc Lễ hội Chrôi Rum Chếk (Lễ hội Phước Biển) của đồng bào Khmer tại địa phương. Đến dự có ông Dương Sà Kha - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thị ủy Vĩnh Châu; ông Nguyễn Văn Khởi - Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng; đại diện lãnh đạo sở, ban, ngành và bà con Nhân dân.

Tại Lễ khai mạc, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công bố Quyết định và Bằng chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với Lễ hội Chrôi Rum Chếk (Lễ hội Phước Biển) của người Khmer thị xã Vĩnh Châu.

Phát biểu tại Lễ khai mạc, ông Sơn Pô, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Sóc Trăng, khẳng định: Lễ hội Chrôi Rum Chếk (Phước Biển) là một kho tàng di sản văn hóa phi vật thể phản ánh về phong tục, tập quán, tín ngưỡng… của cộng đồng dân cư địa phương, trở thành một sản phẩm văn hóa, du lịch mang đặc trưng tiêu biểu của tỉnh Sóc Trăng. Thông qua Lễ hội, quảng bá những sản phẩm đặc sản của địa phương như: Hành tím, củ cải trắng, củ cải muối...

Theo ông Sơn Pô, việc bảo tồn và duy trì các hoạt động của Lễ hội như một thông điệp gửi đến tất cả các thế hệ mai sau luôn rọi soi, rèn luyện và cố gắng vươn lên học tập, tăng cường nhận thức và hành động để bảo vệ, xây dựng và phát huy những giá trị văn hóa của dân tộc.

“Lễ hội Phước Biển tại thị xã Vĩnh Châu có vai trò rất quan trọng trong đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục... thúc đẩy con người sống thiện, sống đẹp để ngày một hoàn thiện bản thân, giao lưu văn hóa các dân tộc, quảng bá du lịch của địa phương và bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc”, ông Sơn Pô cho hay.

Ông Sơn Bát - thành viên Ban Quản trị chùa Sêrây Cro Săng, phường 2, thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng, phấn khởi cho biết: Phật tử chùa Sêrây Cro Săng, bà con 3 dân tộc anh em rất vui, rất phấn khởi, rất mừng, Lễ hội này có từ mấy trăm nay rồi, nay trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia thì bà con phật tử, sư sãi, đồng bào 3 dân tộc anh rất vui và phấn khởi.

“Sợi dây” gắn kết cộng đồng

Lễ hội Chrôi Rum Chếk được bảo tồn và truyền qua nhiều thế hệ. Hằng năm, Lễ hội diễn ra từ ngày 14 và rằm Khe-phol-kun (theo đại lịch Khmer). Lễ hội mang đậm những nét đặc sắc của các lễ hội đình, miếu Nam Bộ.

Lễ hội mang ý nghĩa cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa; cầu cho người đi biển được thuận buồm xuôi gió, đánh bắt nhiều hải sản và tạ ơn biển cả đã cho nhiều tôm cá, tạ ơn bãi bồi đã cho vụ mùa bội thu, đem đến cho đất và người xứ biển Vĩnh Châu cuộc sống ấm no và hạnh phúc. Với niềm tin tâm linh vào thần cá Ông (vị thần độ trì cho người dân biển), họ tin rằng nếu cá Ông không cứu được người bị nạn thì sẽ “lụy”, nên khi có cá Ông chết dạt vào bờ thì Nhân dân trong vùng tổ chức cầu nguyện và thực hiện nghi lễ truyền thống để chôn cất.

Là “sợi dây” gắn kết cộng đồng, tình đoàn kết, yêu thương giúp đỡ nhau của các dân tộc trên địa bàn thị xã Vĩnh Châu, Lễ hội Chrôi Rum Chế mang lại giá trị nhân văn sâu sắc giúp con người hướng đến những giá trị chân - thiện - mỹ.

Năm nay, Lễ hội Chrôi Rum Chếk diễn ra từ ngày 12 đến ngày 14/3, với 2 nội dung chính là phần lễ và phần hội. Trong đó, phần lễ với các nghi lễ được tổ chức trang trọng, tôn nghiêm do sư sãi, Ban Quản trị Chùa Sê rây Cro Săng tổ chức.

Phần lễ được bắt đầu bằng lễ cầu siêu, tưởng nhớ công ơn tổ tiên, tạ ơn biển cả và cầu mong những điều tốt lành nhất sẽ đến với dân làng. Đồng thời, thực hiện các nghi lễ cầu nguyện tam bảo, cầu quốc thái dân an và chư tăng thuyết pháp.

Sau các nghi lễ truyền thống là những hoạt động vui chơi, giải trí. Phần hội với những trò chơi dân gian như bóng chuyền, kéo co, nhảy bao và đặc biệt là hội thi bó hành tím đặc sản của vùng đất Vĩnh Châu. Vào buổi tối còn có Hội thi “Giọng hát hay, đôi múa đẹp và trình diễn trang phục Khmer”.