Nghệ sĩ Phương Nga trong một chương trình biểu diễn do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Báo Văn hóa tổ chức.Nhân một mùa Sao Mai mới, chị đã chia sẻ những kỷ niệm không thể nào quên khi trở thành Sao Mai mùa đầu tiên.
Vẹn nguyên cảm xúc của “ngôi sao mai đầu tiên”
Từ mùa giải 2001 cuộc thi Liên hoan tiếng hát truyền hình toàn quốc chính thức đổi tên là giải Sao Mai. Với bài hát Bóng cây Kơ-nia (nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu, lời thơ Ngọc Anh), cô sinh viên đại học năm thứ hai Phương Nga được xướng tên giải Nhất Sao Mai.
Nghệ sĩ Phương Nga nhớ lại: “Sao Mai là cuộc thi lớn. Khi đó tôi mới học năm thứ hai đại học, đi thi chủ yếu với mục đích cọ xát. Cũng giống các thí sinh, tôi mong mình có giải nhưng giải Nhất là điều tôi không dám nghĩ đến. Hạnh phúc vỡ òa khi Phương Nga được xướng tên và lúc đó tôi đã bật khóc vì xúc động”.
Năm đó cuộc thi vẫn chưa chia thành 3 dòng, chỉ có một giải Nhất. 14 người trong Ban Giám khảo cho điểm trực tiếp là những nghệ sĩ, nhạc sĩ tên tuổi nổi tiếng nhất của Việt Nam như: GS, NSND Nguyễn Trung Kiên - Nguyên Thứ trưởng Văn hóa - Thông tin; GS, NSND Trọng Bằng; nhạc sĩ Thanh Tùng; NSƯT Quang Lý… “21 năm trôi qua nhưng với tôi mọi cảm xúc, kỷ niệm vẫn còn vẹn nguyên. Thậm chí, tôi còn nhớ cả cảm giác hồi hộp của thí sinh Phương Nga ngày đó nữa”, nữ nghệ sĩ xúc động bày tỏ.
Hành trình “chinh phục” giải thưởng của cô nữ sinh Phương Nga ngày đó cũng chứa đựng những điều bất ngờ và kịch tính. Theo lời kể, Phương Nga “suýt” phải dừng chân ở vòng thi toàn miền bắc. 20 giờ cuộc thi mới bắt đầu nhưng vì tính cẩn thận, Phương Nga đến trước 2 tiếng. Là thí sinh thi gần cuối, lúc 22 giờ, do hồi hộp và chờ đợi quá lâu, phần biểu diễn của Phương Nga được đánh giá tốt về kỹ thuật nhưng hơi bị… thiếu cảm xúc.
“Khi ấy, nhạc sĩ Đoàn Bổng - nguyên là Trưởng phòng Ca nhạc Ban Văn nghệ Đài Truyền hình Việt Nam, đã đánh giá rất cao và quyết định bảo vệ ý kiến chọn Phương Nga vào chung kết toàn quốc. Tôi thực sự rất biết ơn nhạc sĩ Đoàn Bổng đã nhìn nhận, đánh giá và lựa chọn, nếu không thì Sao Mai mùa đầu tiên không thể gọi tên Phương Nga rồi”, nghệ sĩ nhớ lại.
Vượt qua vòng đầu tiên đầy áp lực, tới vòng Bán kết toàn quốc và Chung kết toàn quốc, Phương Nga giữ được tâm thế thoải mái và hoàn thành tốt những phần thi của mình. Không chỉ có Ban Giám khảo mà chính các thí sinh từ vòng Bán kết đã đánh giá cao Phương Nga cùng với Hồng Vy chắc chắn tranh giải Nhất - Nhì. Đêm chung kết, Phương Nga thể hiện trọn vẹn tác phẩm “Bóng cây Kơ-nia,” được Ban Giám khảo đồng thuận đánh giá cao. Đặc biệt, nhạc sĩ Thanh Tùng cho 14,75 - điểm cao nhất - giúp Phương Nga được xướng tên thành Sao Mai mùa đầu tiên 2001.
Khẳng định sức ảnh hưởng của truyền hình là tuyệt vời, nhất là khi thời gian đó chưa có nhiều cuộc thi nên Sao Mai càng được khán giả quan tâm. Ngay khi từ TP Hồ Chí Minh về Hà Nội, đã có rất nhiều khán giả nhận ra Phương Nga và cũng kể từ đó, Phương Nga có nhiều cơ hội biểu diễn trong và ngoài nước.
Phương Nga khẳng định: “Sao Mai là giải thưởng uy tín với chất lượng nghệ thuật cao, được giới chuyên môn và công chúng khán giả cả nước ghi nhận, yêu quý và trân trọng. Những ngôi Sao Mai đăng quang từ những mùa đầu tiên, hay trưởng thành từ Sao Mai đều được khán giả yêu mến và trân trọng bởi tài năng thực sự của họ. Không chỉ riêng Phương Nga, có thể nói Sao Mai là bệ phóng, là bước khởi đầu tốt đẹp cho tất cả ca sĩ trẻ đến gần công chúng”.
Sao Mai năm nay hiện đã kết thúc vòng tuyển chọn ở 3 miền, chung kết sắp tới diễn ra tại Hải Phòng, được đầu tư quy mô, hoành tráng. Theo nghệ sĩ Phương Nga, chất lượng thí sinh Sao Mai 2022 khá đồng đều, đặc biệt dòng thính phòng có phần vượt trội với những giọng hát kỹ thuật tương đối tốt. Các thí sinh đều có sự đầu tư chỉn chu từ việc lựa chọn tác phẩm tham gia dự thi đến hình thức trang phục phù hợp. “Phương Nga luôn mong muốn Sao Mai năm nay sẽ thành công tốt đẹp và tìm được những ngôi sao tài năng mới”, nghệ sĩ tâm sự.
Niềm hạnh phúc, tự hào vô bờ bến của thầy cô
Phương Nga đã được ghi nhận là giọng hát thính phòng sáng giá của nghệ thuật thanh nhạc đỉnh cao Việt Nam cùng “thế hệ vàng” với nghệ sĩ Trọng Tấn, Anh Thơ… mà nhiều khán giả gọi là Diva, Divo của nhạc thính phòng Việt Nam. Hơn 20 năm đăng quang Sao Mai, gần 30 năm theo đuổi con đường ca hát chuyên nghiệp, Phương Nga luôn dành trọn vẹn tình yêu của mình cho dòng nhạc thính phòng, chưa bao giờ thay đổi.
“Dòng nhạc thính phòng với những ca khúc đi cùng năm tháng đã trường tồn theo thời gian với sức sống bền bỉ, mãnh liệt. Lớp lớp các thầy cô đi trước đã hát lên những ca khúc thể hiện tình yêu quê hương đất nước. Thế hệ chúng tôi và sau này vẫn tiếp tục hát những ca khúc đó bằng cả trái tim mình. Tôi nghĩ, mọi giá trị lịch sử văn hóa luôn cần được lưu giữ, bảo tồn, phát triển và truyền lại cho thế hệ sau”.
“Tôi phải công nhận để hát được thính phòng, opera là rất khó, cần thời gian rèn luyện bền bỉ với niềm đam mê nỗ lực không ngừng. Ngay việc thi tuyển sinh đầu vào đã rất khó đối với tất cả các bạn thí sinh vì khoa Thanh nhạc là một trong những khoa có số lượng thí sinh đăng ký thi nhiều nhất của Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam. Số lượng thí sinh được chọn rất ít.
Mỗi học sinh sinh viên của chúng tôi thường phải học 3-4 năm trung cấp, 4 năm đại học, sau đó các bạn muốn học nâng cao trình độ của mình tiếp tục học cao học 2 năm” - khẳng định thời gian đào tạo rất dài nhưng nghệ sĩ Phương Nga cũng tin tưởng rằng: “Các em được đào tạo bài bản, chính quy tại khoa Thanh nhạc Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam sẽ có nền tảng kỹ thuật tốt vì các thầy cô trong khoa đều là những ngôi sao hàng đầu của Việt Nam. Nếu đủ đam mê và sự bền bỉ, các em đều sẽ trở thành những ngôi sao và có rất nhiều lời mời biểu diễn trong nước và quốc tế giống như các thầy cô của mình”.
Thực tế, nghệ sĩ Phương Nga đã dìu dắt nhiều học trò gặt hái được những thành công lớn trong sự nghiệp, đồng thời tiếp bước cô giáo trong sự nghiệp “trồng người”. Trong thời gian giảng dạy gần 20 năm (2003-2022), đã có biết bao thế hệ học trò của nghệ sĩ Phương Nga từ trung cấp, đại học, cao học, trưởng thành và gặt hái nhiều thành tựu.
Có thể kể đến Sao Mai 2011 Bích Hồng dòng nhạc dân gian hiện là đồng nghiệp của nghệ sĩ Phương Nga, và em cũng đã đào tạo những học trò có giải thưởng trong nước và quốc tế. Nữ nghệ sĩ cũng vừa hướng dẫn Sao Mai Thu Hằng (2015) tốt nghiệp cao học xuất sắc, hiện là trợ giảng cho chị tại khoa Thanh nhạc. Giải Nhất thính phòng toàn quốc 2019 Nguyễn Đoàn Thảo Ly - Cúp vàng Liên hoan Nghệ thuật châu Á-Thái Bình Dương 2018 cũng vừa tốt nghiệp cao học xuất sắc tại Bỉ… Và các học trò như: Phan Ngọc Ánh - giải Nhì Sao Mai 2017, Diệu Thúy - Giọng hát ấn tượng nhất Sao Mai 2019, Hoàng Ái Linh - giải Triển vọng Sao Mai 2015…
“Khi học trò thành đạt, khẳng định tài năng, vị trí, được công chúng yêu quý trân trọng là niềm hạnh phúc, tự hào vô bờ bến của thầy cô”, nữ nghệ sĩ nói.
Thời gian qua, song song với việc giảng dạy, nghệ sĩ Phương Nga luôn sắp xếp thời gian và dành nhiều tâm huyết thực hiện các công việc và dự án âm nhạc mới. Những MV chất lượng ca ngợi Bác Hồ, quê hương đất nước của chị được đón nhận nồng nhiệt như CD và MV “Tiếng hát giữa rừng Pắc Bó”, các MV “Bác Hồ một tình yêu bao la”, “Mùa xuân nho nhỏ”, “Xuân và tuổi trẻ”, “Vĩnh Phúc ơi miền non nước nghĩa tình”, “Ngày Tết quê em”, “Biển hát chiều nay”, “Thời hoa đỏ”… Nghệ sĩ Phương Nga sẽ tiếp tục thực hiện thêm những MV mới ra mắt khán giả thời gian sắp tới.
