Phú Thọ phát huy hiệu quả mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng - Động lực thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững

Mô hình phù hợp với yêu cầu đổi mới khuyến nông

Tổ khuyến nông cộng đồng là mô hình khuyến nông cơ sở với sự tham gia của cán bộ nông nghiệp xã, đại diện các đoàn thể, hợp tác xã và nông dân sản xuất giỏi. Với lợi thế am hiểu địa bàn, gần dân, sát dân, các tổ này đóng vai trò trực tiếp trong việc hướng dẫn kỹ thuật, hỗ trợ tổ chức sản xuất và kết nối nông dân với doanh nghiệp tiêu thụ nông sản.

Tại Phú Thọ, mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng được triển khai thí điểm từ năm 2022, ban đầu tại một số xã với quy mô còn hạn chế. Tuy nhiên, sau thời gian triển khai, hiệu quả mang lại đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ. Đến nay, toàn tỉnh đã thành lập 39 Tổ khuyến nông cộng đồng tại 19 xã, với 249 thành viên tham gia, góp phần mở rộng và củng cố mạng lưới khuyến nông cơ sở.

Một trong những điểm nổi bật của mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng tại Phú Thọ là phương thức hoạt động linh hoạt, bám sát nhu cầu của người dân. Các tổ đã phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh tổ chức hàng trăm lớp tập huấn, đào tạo kỹ thuật về trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp và cơ giới hóa nông nghiệp; đồng thời cập nhật kịp thời thông tin về thị trường, giá cả vật tư, chính sách hỗ trợ và cảnh báo thiên tai, dịch bệnh.

Không chỉ dừng lại ở chuyển giao kỹ thuật, các Tổ khuyến nông cộng đồng còn phát huy vai trò kết nối sản xuất với thị trường, hỗ trợ hình thành và duy trì các mô hình liên kết theo chuỗi giá trị. Thông qua sự kết nối của tổ khuyến nông, nhiều hợp tác xã và tổ hợp tác trên địa bàn đã liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm, từng bước ổn định đầu ra cho nông dân.

Từ hoạt động của Tổ khuyến nông cộng đồng, nhiều mô hình sản xuất hiệu quả đã được triển khai và nhân rộng tại Phú Thọ. Tiêu biểu là mô hình nuôi cá lăng theo tiêu chuẩn VietGAP gắn với phát triển du lịch sinh thái, mang lại giá trị kinh tế cao và hướng đi mới cho nông dân vùng hồ.

Bên cạnh đó, các tổ còn hỗ trợ xây dựng liên kết sản xuất và tiêu thụ đối với một số sản phẩm chủ lực như ớt, chanh dây, mía tím xuất khẩu, góp phần giúp người dân chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa theo chuỗi, nâng cao thu nhập và giá trị nông sản địa phương.

Góp phần thay đổi tư duy sản xuất của nông dân

Từ hoạt động của Tổ khuyến nông cộng đồng, nhiều mô hình sản xuất hiệu quả đã được triển khai và nhân rộng tại Phú Thọ. Tiêu biểu là mô hình nuôi cá lăng theo tiêu chuẩn VietGAP gắn với phát triển du lịch sinh thái, mang lại giá trị kinh tế cao và hướng đi mới cho nông dân vùng hồ.

Bên cạnh đó, các tổ còn hỗ trợ xây dựng liên kết sản xuất và tiêu thụ đối với một số sản phẩm chủ lực như ớt, chanh dây, mía tím xuất khẩu, góp phần giúp người dân chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa theo chuỗi, nâng cao thu nhập và giá trị nông sản địa phương.

Việc phát huy hiệu quả mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng đã góp phần quan trọng trong việc thay đổi tư duy sản xuất của nông dân Phú Thọ. Từ chỗ sản xuất manh mún, thiếu liên kết, nhiều hộ dân đã mạnh dạn áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, tham gia hợp tác xã, tổ hợp tác và chủ động tìm kiếm thị trường tiêu thụ.

Thông qua sự đồng hành của các thành viên tổ khuyến nông - những người “bám ruộng, bám dân”, kiến thức kỹ thuật và thông tin thị trường được truyền tải một cách dễ hiểu, sát thực, tạo niềm tin và động lực cho người dân đổi mới phương thức sản xuất.

Theo Trung tâm khuyến nông tỉnh Phú Thọ, mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, hoạt động của Tổ khuyến nông cộng đồng tại Phú Thọ vẫn còn gặp không ít khó khăn. Phần lớn thành viên tổ hoạt động kiêm nhiệm, chưa có chế độ đãi ngộ phù hợp; nhiều tổ chưa có trụ sở làm việc, thiếu trang thiết bị và kinh phí duy trì hoạt động thường xuyên. Bên cạnh đó, một số tổ chưa có tư cách pháp nhân, gây khó khăn trong việc huy động nguồn lực xã hội hóa.

Để mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng tiếp tục phát huy hiệu quả, ngành nông nghiệp Phú Thọ xác định cần sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ, trong đó chú trọng bố trí kinh phí hoạt động, có chính sách khuyến khích phù hợp đối với thành viên tổ.

Cùng với đó, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho lực lượng khuyến nông cơ sở, nhất là kỹ năng tư vấn liên kết sản xuất, phát triển hợp tác xã, chuyển đổi số và truy xuất nguồn gốc nông sản. Việc đầu tư cơ sở vật chất, ứng dụng công nghệ thông tin cũng được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ.

Thực tiễn tại Phú Thọ cho thấy, Tổ khuyến nông cộng đồng không chỉ là lực lượng chuyển giao kỹ thuật mà còn là nhân tố thúc đẩy liên kết sản xuất, kết nối thị trường và lan tỏa tư duy kinh tế nông nghiệp đến người nông dân.

Việc tiếp tục phát huy hiệu quả mô hình Tổ khuyến nông cộng đồng sẽ góp phần quan trọng vào mục tiêu xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của ngành nông nghiệp trong giai đoạn mới.