Đưa kiến thức nghề về với thôn bản
Với tổng đàn gia súc 12.014 con, gồm trâu, bò, lợn và dê, xã Việt Lâm, tỉnh Tuyên Quang được xác định là địa phương có thế mạnh về chăn nuôi. Tuy nhiên, trong nhiều năm, hoạt động chăn nuôi của người dân vẫn chủ yếu dựa vào kinh nghiệm truyền thống, quy mô nhỏ lẻ, thiếu kiến thức khoa học nên hiệu quả kinh tế chưa cao, nguy cơ phát sinh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường vẫn còn tiềm ẩn.
Lớp học nghề: Nuôi và cung ứng sản phẩm từ trâu, bò tổ chức cho người lao động tại các thôn Nặm Chang, Nặm Thín xã Việt Lâm Nhằm từng bước khắc phục những hạn chế này, cuối năm 2025, chính quyền xã Việt Lâm đã triển khai các hoạt động đào tạo nghề cho lao động nông thôn, tập trung vào lĩnh vực chăn nuôi gia súc. Trong đó, lớp học nghề: “Nuôi và cung ứng sản phẩm từ trâu, bò” tổ chức cho người lao động tại các thôn Nặm Chang, Nặm Thín được xem là một điểm nhấn quan trọng.
Lớp học thuộc Tiểu Dự án 1, Dự án 4, Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) Giảm nghèo bền vững do UBND xã Việt Lâm phối hợp với Công ty TNHH Nghiên cứu đào tạo và Chuyển giao công nghệ Hà Nội tổ chức, với sự tham gia của 35 học viên là lao động nông thôn thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo. Dự kiến, lớp học sẽ bế giảng vào cuối tháng 1/2026.
Tham dự lớp, các học viên được hướng dẫn cụ thể về quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, cách lựa chọn con giống, xây dựng chuồng trại phù hợp với điều kiện miền núi, bảo quản và sử dụng hiệu quả các loại vật tư, thức ăn, cũng như phương pháp phòng, chống dịch bệnh thường gặp trên trâu, bò, cách chế biến một số sản phẩm từ thịt trâu, bò.
Theo giảng viên Trần Thị Hương, phần lớn học viên đều đã và đang chăn nuôi trâu, bò nên khi được tiếp cận kiến thức khoa học, các học viên rất hào hứngTheo giảng viên lớp học Trần Thị Hương, việc tổ chức đào tạo nghề ngay tại thôn bản giúp học viên dễ tiếp cận, dễ tiếp thu và có điều kiện áp dụng ngay vào thực tế.
“Phần lớn học viên đều đã và đang chăn nuôi trâu, bò nên khi được tiếp cận kiến thức khoa học, các học viên rất hào hứng. Chúng tôi chú trọng hướng dẫn những kỹ thuật thiết thực nhất, từ khâu vệ sinh chuồng trại, xử lý chất thải, đến cách nhận biết sớm dấu hiệu bệnh để phòng ngừa kịp thời. Mục tiêu không chỉ là tăng số lượng đàn vật nuôi, mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng và đảm bảo an toàn sinh học trong chăn nuôi”, giảng viên Trần Thị Hương chia sẻ.
Tại lớp học, nhiều học viên mạnh dạn đặt câu hỏi, trao đổi kinh nghiệm, so sánh giữa cách làm cũ và cách làm mới. Qua từng buổi học, nhận thức về chăn nuôi của người dân dần thay đổi, từ “nuôi theo thói quen” sang “nuôi theo quy trình, áp dụng khoa học – kỹ thuật”.
Từ lớp học đến sinh kế bền vững
Dù lớp học vẫn đang trong quá trình đào tạo, nhưng những chuyển biến ban đầu đã có thể nhận thấy ngay trong nhận thức và cách tiếp cận chăn nuôi của nhiều học viên. Anh Đặng Văn Vái (sinh năm 1989), học viên lớp học nghề là một trong những trường hợp như vậy.
Học viên Đặng Văn Vái: Từ khi được tham gia lớp học, tôi mới hiểu rõ vì sao phải làm chuồng cao ráo, thoáng mát, vì sao phải tiêm phòng đúng lịch. Những kiến thức này rất sát thực tế, áp dụng được ngay.Gia đình anh Vái thuộc diện hộ khó khăn của thôn Nặm Thín. Trước đây, anh chủ yếu chăn nuôi nhỏ lẻ, tự phát, thiếu vốn và kiến thức kỹ thuật nên thu nhập chưa ổn định. Năm 2025, anh được hỗ trợ vốn từ Chương trình MTQG Giảm nghèo bền vững để đầu tư phát triển chăn nuôi trâu. Từ nguồn vốn này, đến nay anh đang nuôi 3 con trâu, từng bước gây dựng lại sinh kế cho gia đình.
Chia sẻ tại lớp học, anh Vái cho biết: “Trước kia tôi nuôi trâu chủ yếu dựa vào thói quen, thấy trâu ăn khỏe là yên tâm, ít để ý đến phòng bệnh hay vệ sinh chuồng trại. Từ khi được tham gia lớp học, tôi mới hiểu rõ vì sao phải làm chuồng cao ráo, thoáng mát, vì sao phải tiêm phòng đúng lịch. Những kiến thức này rất sát thực tế, áp dụng được ngay”.
Theo anh Vái, điều anh tâm đắc nhất trong quá trình tham gia lớp học là được hướng dẫn cách phòng, chống dịch bệnh và xử lý chất thải trong chăn nuôi. Những kiến thức này giúp anh từng bước điều chỉnh cách chăm sóc đàn trâu, chủ động hơn trong phòng bệnh và giảm dần chi phí phát sinh.
Tham dự lớp, học viên được hướng dẫn cụ thể về quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, cách lựa chọn con giống, xây dựng chuồng trại phù hợp với điều kiện miền núi...Không riêng anh Vái, nhiều học viên khác cũng đánh giá cao hiệu quả của lớp đào tạo nghề. Việc được “cầm tay chỉ việc”, được giảng viên giải đáp ngay những vướng mắc trong quá trình chăn nuôi giúp các học viên tự tin hơn khi áp dụng khoa học – kỹ thuật vào sản xuất. Quan trọng hơn, người dân dần hình thành tư duy chăn nuôi theo hướng an toàn, bền vững, gắn phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường.
Theo lãnh đạo xã Việt Lâm, việc tổ chức các lớp đào tạo nghề chăn nuôi là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng nguồn lao động nông thôn. Khi người dân biết nghề, có kiến thức và kỹ năng cơ bản, các chính sách hỗ trợ về vốn, con giống, vật tư mới thực sự phát huy hiệu quả.
Thực tế cho thấy, với tổng đàn gia súc lớn, nếu chăn nuôi theo hướng tự phát sẽ tiềm ẩn nhiều rủi ro. Ngược lại, khi kỹ thuật được chuẩn hóa, quy trình chăn nuôi an toàn sinh học được áp dụng đồng bộ, không chỉ năng suất, chất lượng sản phẩm được nâng lên mà nguy cơ ô nhiễm môi trường cũng được kiểm soát tốt hơn.
Trong thời gian tới, xã Việt Lâm dự kiến tiếp tục phối hợp với các đơn vị chuyên môn, doanh nghiệp đào tạo để mở thêm các lớp tập huấn, đào tạo nghề phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân. Qua đó, từng bước hình thành vùng chăn nuôi hàng hóa, tạo sinh kế ổn định, góp phần thực hiện hiệu quả mục tiêu giảm nghèo bền vững trên địa bàn.