Về làng gốm 500 tuổi xem nghệ nhân trổ tài chế tác linh vật Tết Bính Ngọ

Làng gốm Thanh Hà là một trong những làng nghề truyền thống lâu đời của miền Trung, gắn liền với lịch sử hình thành và phát triển của vùng đất Hội An. Mỗi độ Tết đến, Xuân về, nơi đây lại bước vào mùa sản xuất cao điểm nhất trong năm.

Từ sáng sớm đến chiều muộn, nhịp lao động diễn ra khẩn trương, rộn ràng tiếng nói cười, hòa trong mùi đất sét và khói lò, tạo nên bức tranh Xuân đặc trưng của làng nghề trăm tuổi.

Là một trong những thợ gốm trẻ có tay nghề và uy tín tại làng, anh Lê Văn Nhật (38 tuổi) cho biết, từ đầu tháng 12/2025 đến nay, cơ sở gốm của anh liên tục nhận đơn hàng chế tác linh vật ngựa phục vụ thị trường Tết.

Chỉ trong hơn 1 tháng, cơ sở gốm của anh đã xuất bán hơn 500 sản phẩm linh vật ngựa cho các tiểu thương và khách hàng ở nhiều địa phương.

“Có nhiều cơ sở ở Gia Lai, Hà Nội đặt hàng linh vật ngựa cho xưởng mình thực hiện. Do lượng đơn tăng cao nên tôi phải thuê thêm thợ phụ việc”, anh Nhật chia sẻ.

Không chỉ bận rộn với các đơn hàng thương mại, năm nay anh Nhật còn là một trong những nghệ nhân được chính quyền địa phương tin tưởng, đặt hàng chế tác linh vật trưng bày tại tuyến đường vào làng gốm Thanh Hà dịp Tết.

Theo đó, anh cùng các nghệ nhân trong xưởng đã phác họa và tạo hình cặp linh vật ngựa ôm tiền vàng, mang ý nghĩa cầu mong một năm mới sung túc, tài lộc và may mắn.

Đến thời điểm này, các công đoạn tạo hình cơ bản đã hoàn tất. Dự kiến, cặp linh vật sẽ được nung và hoàn thiện để “trình làng” trong những ngày cuối tuần, kịp phục vụ không khí đón Xuân tại làng nghề.

Theo anh Nhật, để hoàn thiện một sản phẩm linh vật ngựa bằng gốm, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn thủ công tỉ mỉ, từ tạo hình, chỉnh sửa chi tiết, phơi khô, nung lò đến xử lý bề mặt và phủ men. Mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự khéo léo, kinh nghiệm lâu năm và cảm nhận tinh tế của người làm nghề.

“Một cặp linh vật gốm thường mất hơn 2 tuần để hoàn thiện. Sau khi tạo hình xong, phải phơi khô khoảng 3 ngày, rồi tiếp tục đưa vào lò nung trong 3 ngày nữa mới hoàn thiện”, anh nói thêm.

Cách đó không xa, nghệ nhân Lê Văn Xê (69 tuổi), người đã gắn bó cả đời với gốm Thanh Hà, cũng đang hối hả hoàn thiện những sản phẩm linh vật ngựa có kích thước lớn. Với nhiều năm kinh nghiệm chế tác linh vật, ông Xê cho rằng, mỗi con giáp đều có cái khó riêng.

“So với linh vật rồng hay rắn những năm trước, hình tượng ngựa dễ làm hơn vì ít chi tiết. Nhưng trong cái dễ vẫn có cái khó, đó là phải thể hiện được thần thái, sự mạnh mẽ, bền bỉ và sinh động của linh vật ngựa”, ông Xê chia sẻ.

Theo các nghệ nhân ở làng nghề, ngựa là biểu tượng của sự bền bỉ, may mắn và thành công. Vì vậy, trong những năm Bính Ngọ, linh vật ngựa luôn được thị trường đón nhận tích cực.

Năm nay, ngay từ giữa tháng 11 âm lịch, nhiều cơ sở sản xuất gốm tại Thanh Hà đã ghi nhận lượng đơn hàng tăng cao, đặc biệt từ các khu du lịch, doanh nghiệp và khách mua làm quà biếu Tết.

Linh vật ngựa Tết Bính Ngọ được các nghệ nhân chế tác với nhiều mẫu mã phong phú, từ phong cách truyền thống đến cách điệu hiện đại. Sản phẩm có nhiều kích thước khác nhau, phù hợp trưng bày trong gia đình, cửa hàng hoặc không gian công cộng. Màu men được phối hợp hài hòa, vừa giữ nét mộc mạc, giản dị đặc trưng của gốm Thanh Hà, vừa đáp ứng thị hiếu ngày càng cao của người tiêu dùng.

Những ngày cận Tết, thu nhập của gần 40 hộ làm nghề tại làng gốm Thanh Hà tăng lên đáng kể nhờ sức mua sôi động của thị trường. Đây không chỉ là nguồn động viên kinh tế, mà còn là động lực để các nghệ nhân tiếp tục gắn bó với nghề, gìn giữ và phát huy giá trị làng nghề truyền thống.

Bên cạnh có thêm thu nhập, hoạt động sản xuất linh vật Tết còn góp phần tạo nên không khí Xuân đặc trưng tại làng gốm Thanh Hà, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm.