Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Phát triển Âm nhạc dân gian Tây Nguyên: Chỉ có yếu tố con người là chưa đủ

Hồng Minh - 09:10, 15/09/2020

Từ lâu, âm nhạc dân gian Tây Nguyên luôn được đông đảo người yêu âm nhạc đón nhận, trân trọng; có sức sống bền bỉ, mang đặc trưng riêng trong nền âm nhạc Việt Nam. Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, sự phong phú của thể loại âm nhạc đặc trưng, có giá trị nghệ thuật cao này vẫn luôn trường tồn và cần tiếp tục được đầu tư khai thác.

Bảo tồn và phát huy những giá trị của âm nhạc Tây Nguyên cũng chính là bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.
Bảo tồn và phát huy những giá trị của âm nhạc Tây Nguyên cũng chính là bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.

Lần đầu tiên ra mắt công chúng vào năm 1955, âm nhạc Tây Nguyên đã khiến người yêu nhạc sửng sốt bởi tiết tấu rộn ràng và vẻ đẹp mượt mà của giai điệu với những ca khúc như “Ơ Miết Man” (dân ca Gia Rai), “Chim Jil đi tắm” (dân ca Xơ Đăng) mang nhịp điệu tung tăng như gió sớm, hay “Ơ chim Ktiă” (dân ca Ê Đê) mềm mại, rủ rỉ như lời tự sự…

Cũng từ sự lạ và đẹp đó, chất liệu âm nhạc dân gian Tây Nguyên tiếp tục được các nhạc sĩ chuyên nghiệp khai thác, làm nên những tác phẩm âm nhạc sống mãi cùng thời gian. Từ những ca khúc “Tiếng hát xứ Mnông Tibri” (Nhật Lai), “Ca ngợi Anh hùng Núp” (Trần Quý) tới các tác phẩm nhạc không lời như nhạc múa “Rông chiêng” (Nhật Lai), nhạc múa “Ca Tu” (Xuân Hòa)… Sau này, những ca khúc ngân mãi với thời gian như “Em là hoa Plang” (Đức Minh), “Cô gái vót chông” (Hoàng Hiệp - Y Cla Vi), “Bóng cây Knia” (Phan Huỳnh Điểu - Ngọc Anh), “Bác Hồ sống mãi với Tây Nguyên” (Lê Lôi - Kpă Y Lăng)… đã mở ra một “chương” riêng cho âm nhạc Tây Nguyên song hành suốt chiều dài phát triển cùng đất nước.

Nói về chặng đường hình thành, khẳng định vị trí riêng của âm nhạc Tây Nguyên trong nền âm nhạc Việt Nam, nhạc sĩ Linh Nga Niê Kđăm không quên nhắc đến thời điểm khó khăn của âm nhạc Tây Nguyên trước năm 1975. Khi đó ở miền Bắc chỉ có 3 tác giả người DTTS ở Tây Nguyên là Kpă Púi, Rchom Yơn, Kpă Y Lăng. Nội dung các tác phẩm, kể cả sáng tác ở miền Bắc hay miền Nam, gần như đều lấy đề tài ca ngợi cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước anh dũng của Nhân dân, với tiết tấu luôn vui tươi, rộn ràng; rất ít tác phẩm phát huy giai điệu mượt mà, trữ tình của âm nhạc Tây Nguyên.

Mãi đến năm 1980, tiếp cận, thấu cảm được âm nhạc dân gian Ê Đê, nhạc sĩ Nguyễn Cường cho ra đời hàng loạt tác phẩm bằng chất liệu dân nhạc Ê Đê, khiến âm nhạc cả nước như được đón một làn gió mới; đồng thời, cũng làm thay đổi quan niệm sáng tạo của nhiều nhạc sĩ về Tây Nguyên, trong đó có các nhạc sĩ hoạt động ngay tại các tỉnh cao nguyên, nhất là các nhạc sĩ người DTTS tại chỗ.

Trải qua thời gian, nhiều thế hệ ca sĩ, nhạc sĩ các dân tộc người Tây Nguyên lần lượt xuất hiện, đã lưu được dấu ấn sáng tác của mình trong giới âm nhạc chuyên nghiệp và trong lòng công chúng yêu nghệ thuật. Họ đã đồng hành cùng đội ngũ các nhạc sĩ Việt Nam làm nên vẻ đẹp của âm nhạc cách mạng để ca ngợi quê hương, tình yêu con người và mảnh đất bazan đầy nắng gió…

Thế nhưng, nhìn vào thực tế, ở một góc khuất nào đó, âm nhạc Tây Nguyên vẫn còn là một vùng đất màu mỡ chưa được khai thác hết. Nhạc sĩ Lê Xuân Hoan, Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật Gia Lai cho biết, qua hoạt động thực tiễn trên lĩnh vực âm nhạc gần 30 năm ở Tây Nguyên, nhạc sĩ nhận thấy, đội ngũ những người hoạt động trên lĩnh vực âm nhạc dân tộc Tây Nguyên quá thiếu và yếu. “Hiện nay, tìm người có bằng đại học, cao đẳng âm nhạc ở Tây Nguyên không khó như những năm 80, 90 của thế kỷ trước, nhưng tìm được một người thực sự sống chết với âm nhạc dân tộc, thì chẳng khác gì lặn biển tìm kim”, nhạc sĩ Lê Xuân Hoan chia sẻ.

Để âm nhạc dân gian Tây Nguyên tiếp tục phát triển, tỏa sáng trong nền âm nhạc Việt Nam, thiết nghĩ, ngoài yếu tố cần có những người tâm huyết, say mê, trăn trở với vùng đất Tây Nguyên, để có thể tìm tòi, sáng tác thêm được những tác phẩm hay từ vùng đất màu mỡ này thì các địa phương, cơ quan chuyên ngành cần có giải pháp về cơ chế, chính sách đặc thù khuyến khích các nghệ sĩ, nhạc sĩ, người làm văn hóa có thêm điều kiện phát huy khả năng sáng tác…

Để âm nhạc dân gian Tây Nguyên tiếp tục phát triển, tỏa sáng trong nền âm nhạc Việt Nam, thiết nghĩ, ngoài yếu tố cần có những người tâm huyết, say mê, trăn trở với vùng đất Tây Nguyên, để có thể tìm tòi, sáng tác thêm được những tác phẩm hay từ vùng đất màu mỡ này thì các địa phương, cơ quan chuyên ngành cần có giải pháp về cơ chế, chính sách đặc thù khuyến khích các nghệ sĩ, nhạc sĩ, người làm văn hóa có thêm điều kiện phát huy khả năng sáng tác…

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Tết trên miền di sản

Tết trên miền di sản

Diễn ra từ ngày 2 - 4/3, tại khu phố cổ Hội An (Đà Nẵng), Lễ hội Nguyên tiêu - Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia là một trong những lễ hội truyền thống đặc sắc của đô thị cổ trong dịp đầu năm mới.
Tin nổi bật trang chủ
Nghị quyết Đại hội XIV “dẫn lối” vùng DTTS và miền núi

Nghị quyết Đại hội XIV “dẫn lối” vùng DTTS và miền núi

Mỗi quyết sách của Đảng dành cho vùng đồng bào DTTS và miền núi không chỉ mang ý nghĩa kinh tế - xã hội, mà còn là lời cam kết chính trị về sự công bằng, bao trùm trong tiến trình phát triển đất nước. Trên tinh thần đó, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục mở ra tầm nhìn mới, định hình tư duy mới, trở thành “kim chỉ nam” dẫn lối để miền núi, vùng đồng bào DTTS phát triển nhanh và bền vững.
Thủ tướng: Ứng phó chủ động, kịp thời, hiệu quả trước diễn biến mới trên thế giới

Thủ tướng: Ứng phó chủ động, kịp thời, hiệu quả trước diễn biến mới trên thế giới

Thời sự - PV - 20:25, 04/03/2026
Chiều 4/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp của Thường trực Chính phủ với các bộ, ngành, cơ quan đánh giá tình hình và các kịch bản, giải pháp ứng phó với những diễn biến mới trên thế giới thời gian qua có thể tác động tiêu cực đến nước ta, đặc biệt là xung đột đang rất phức tạp ở Trung Đông và các khu vực khác.
Tổng Bí thư: Công tác chính trị, tư tưởng phải thực sự đi trước, mở đường

Tổng Bí thư: Công tác chính trị, tư tưởng phải thực sự đi trước, mở đường

Thời sự - PV - 19:40, 04/03/2026
Tổng Bí thư nhấn mạnh, về quan điểm, mục tiêu xuyên suốt, công tác chính trị, tư tưởng phải thực sự đi trước, mở đường, kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, lấy niềm tin của nhân dân làm thước đo.
Thanh Hóa: Quyết liệt giải quyết thực phẩm bẩn

Thanh Hóa: Quyết liệt giải quyết thực phẩm bẩn

Sức khỏe - Quỳnh Trâm - 19:32, 04/03/2026
Trong thời gian qua, Công an tỉnh Thanh Hóa đồng loạt ra quân, quyết liệt xử lý nghiêm minh nhiều vi phạm liên quan đến hành vi mua bán, tàng trữ, tiêu thụ thực phẩm bẩn, thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ.
Cô giáo người Brâu kiên trì với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào DTTS

Cô giáo người Brâu kiên trì với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào DTTS

Giáo dục - Ngọc Chí - 19:27, 04/03/2026
Là người Brâu đầu tiên trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XV và tiếp tục được giới thiệu tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, cô giáo Nàng Xô Vi (sinh năm 1996), giáo viên Trường Phổ thông DTNT THPT Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi xác định, sẽ kiên trì theo đuổi mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục ở vùng đồng bào DTTS nếu trúng cử.
Thắm mãi miền biên cương

Thắm mãi miền biên cương

Media - Ngọc Thu - 19:25, 04/03/2026
Trên tuyến biên giới phía Tây Gia Lai, cùng với nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia, những năm qua, Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai luôn đồng hành với Nhân dân vùng biên giới phát triển kinh tế, thoát nghèo bền vững.
Thắm mãi miền biên cương

Thắm mãi miền biên cương

Trên tuyến biên giới phía Tây Gia Lai, cùng với nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia, những năm qua, Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai luôn đồng hành với Nhân dân vùng biên giới phát triển kinh tế, thoát nghèo bền vững.
Nâng cao giá trị hạt gạo từ những cánh đồng “thuận thiên”

Nâng cao giá trị hạt gạo từ những cánh đồng “thuận thiên”

Kinh tế - Tào Đạt - 19:24, 04/03/2026
Rời xa lối canh tác cũ, nông dân vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang dần chuyển sang con đường nông nghiệp “thuận thiên”, sản xuất hài hòa với tự nhiên, từng bước nâng cao giá trị hạt gạo và gìn giữ sinh kế bền vững.
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Việt Nam và Mexico có nhiều tiềm năng, điều kiện để hợp tác

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Việt Nam và Mexico có nhiều tiềm năng, điều kiện để hợp tác

Dân tộc - Tôn giáo - Hoàng Quý - 19:21, 04/03/2026
Chiều 04/3, tại Trụ sở Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung tiếp xã giao Ngài Alejandro Negrín, Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Liên bang Mexico tại Việt Nam.
Siết kỷ cương, bứt tốc ngay đầu năm

Siết kỷ cương, bứt tốc ngay đầu năm

Sự kiện - Bình luận - Sỹ Hào - 18:26, 04/03/2026
Trong bối cảnh nhiều địa phương vùng đồng bào DTTS và miền núi còn không ít khó khăn, yêu cầu đặt ra cho năm 2026 càng thêm nặng nề. Siết chặt kỷ luật, nâng cao trách nhiệm công vụ ngay từ đầu năm chính là nền tảng để tạo đà phát triển bền vững cho cả giai đoạn 2026-2030.
Quảng Ngãi: Khắc phục hậu quả lốc xoáy làm hư hỏng 116 căn nhà ở Ba Vì

Quảng Ngãi: Khắc phục hậu quả lốc xoáy làm hư hỏng 116 căn nhà ở Ba Vì

Xã hội - T.Nhân - H.Trường - 18:22, 04/03/2026
Ngày 4/3, UBND xã Ba Vì, tỉnh Quảng Ngãi đã khẩn trương huy động các lực lượng hỗ trợ người dân địa phương khắc phục thiệt hại do lốc xoáy gây ra, sớm ổn định đời sống, sinh hoạt cho nhân dân.
Tuyên Quang: Chất lượng tân binh được nâng cao

Tuyên Quang: Chất lượng tân binh được nâng cao

Tin tức - Vũ Mừng - 15:54, 04/03/2026
Sáng 4/3, trong không khí sôi nổi của Ngày hội tòng quân trên cả nước, tỉnh Tuyên Quang đồng loạt tổ chức Lễ giao nhận quân năm 2026 tại các điểm giao quân thuộc khu vực phòng thủ. Các nghi thức được thực hiện trang trọng, đúng quy định, bảo đảm an toàn. Khí thế lên đường của tuổi trẻ lan tỏa khắp các địa phương, thể hiện quyết tâm hoàn thành tốt công tác tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ.