Bản Phạt Chỉ có tới 9 tháng/năm chìm trong sương mùBản Phạt Chỉ, nằm ở lưng chừng dãy núi Quảng Nam Châu có độ cao 1.507m so với mực nước biển. Phạt Chỉ có tới 9 tháng sương mù bao phủ. Về mùa đông và mùa xuân, sương mù gần như cả ngày, có khi ở trung tâm xã Đồng Văn nắng rực rỡ, nhưng đến bản Phạt Chỉ ta vẫn được tắm trong sương mù.
Ngày nay, từ Chương trình xây dựng nông thôn mới, đường đến Phạt Chỉ đều đã bê tông hóa, dù đi bằng ô tô hay xe máy đều thuận. Nhiều du khách muốn trải nghiệm bằng xe máy, đi trên con đường quanh co uốn lượn, hai bên đường là những rừng cây nguyên sinh chìm trong sương mù lúc ẩn lúc hiện. Những ngày mù sương, dù phóng tầm mắt cũng không nhìn được xa quá 100m, cảnh vật mờ mờ rồi từ từ hiện rõ dần lên gợi niềm vui cho những ai thích khám phá.
Du khách đến với Phạt Chỉ vào dịp tháng 4, tháng 5 này, khi thời tiết đang chuyển sang hè, ở lại qua đêm bản Phạt Chỉ thì ở Homestay của người dân bản địa. Hôm trước trời mù sương, hôm sau ta thức dậy, mở mắt thấy ngày nắng lên rực rỡ, khi đó Phạt Chỉ giống như khoác trên mình tấm áo mới, vì du khách có thể phóng được tầm mắt ra xa, một vùng núi non trùng điệp. Ở nhiều điểm còn nhìn được sang cả nước bạn Trung Quốc, với những ngôi nhà cao tầng thấp thoáng xa xa.
Chị em phụ nữ thêu trang phục bên đường - hình ảnh quen thuộc ở Phạt Chỉ hàng ngàyĐiểm thu hút đông khách đến với Phạt Chỉ là Cột mốc 1327. Những ngày sương mù lại làm cho du khách thích thú, vì cảm tưởng như đang leo bậc thang lên cõi hư vô, chìm trong sương mù bao phủ. Nhiều du khách hào hứng tự chụp cho mình những bức ảnh mờ mờ trong sương. Anh Nguyễn Văn An, một du khách đến từ TP Hạ Long cho hay: Không ngờ ở trong tỉnh mà cũng có nơi sương mù thú vị thế này. Năm nay, tôi động viên bà xã cùng các con, sao phải đi đâu xa, cứ đến bản Phạt Chỉ là thấy sương mù lãng mạn đâu phải mất công đến tận đâu đâu mới có.
Du lịch đến với Phạt Chỉ đã nâng cao nhận thức rõ rệt của người dân. Trước đây, do bản nhiều sương mù, hạt thóc bà con gặt về không phơi được vì luôn ẩm ướt, thậm chí thóc nảy mầm luôn trên sân phơi. Gia súc bà con chăn nuôi ốm còi cọc vì cứ ăn cỏ đẫm sương suốt ngày đau bụng, nay bà con đã trồng cỏ voi rồi cắt về tích ở nhà cho khô cho súc vật ăn. Nhiều hộ chuyển trồng lúa sang trồng củ cải, do đất tươi xốp lại thường xuyên được giữ ẩm vì sương mù, nên củ cải không cần phải bón tăng trọng củ vẫn to tầm 0,5kg đến 2kg/củ.
Nếu du khách muốn trải nghiệm ăn nghỉ của người Dao thì đến với Homestay A Dào nằm ở trung tâm bảnNếu ai đó vẫn còn đắn đo, đến Phạt Chỉ ăn nghỉ thế nào thì hãy đến thăm mô hình Homestay A Dào nằm ở trung tâm bản. Khách đến đây được thưởng thức những món ăn do chính người Dao chế biến, xem tận mắt cách tráng phở và xay thóc bằng cối xay đá của người Dao. Điều nhiều du khách khó quên, đó là thưởng thức món củ cải thái mỏng, phơi tai tái ngoài trời nắng trên mái ngói âm dương hoặc trên gác bếp rồi xào với thịt lợn bản. Nhiều khách ăn xong đều không quên mua về nhà vài ba cân củ cải để người nhà mình cùng thưởng thức. Vậy là với những ngôi nhà mái ngói âm dương, cối xay đá, sương mù một thời gian khó thì nay lại là sản phẩm du lịch. Nếu ai đó muốn ngủ qua đêm ở Phạt Chỉ, thì cũng có ngay chỗ nghỉ trong ngôi nhà bờ tường lát gỗ khang trang của Homestay A Dào với giá thuê chỉ bình dân và chắc chắn sẽ làm bạn hài lòng.
Đến Phạt Chỉ vào thời gian này, bạn còn được tham gia nhiều ngày vui của Bình Liêu, từ ngày 15 đến 17/4/2022, tại huyện Bình Liêu diễn ra Hội Soóng cọ là ngày hội lớn nhất trong năm của người Sán Chỉ ở Bình Liêu. Hội Soóng cọ được tổ chức tại nhà văn hóa, sân vận động xã, núi Cao Ly (xã Húc Động) với các hoạt động mang bản sắc dân tộc như: Nghi lễ cầu may truyền thống, hát Soóng cọ, đêm lửa trại Cao Ly và các môn đá bóng nữ, đẩy gậy, kéo co… chắc chắn sẽ làm thỏa mãn du khách.
